ABD'nin Birleşmiş Milletler Büyükelçisi Mike Waltz, takım elbisesiyle Beyrut'taki ABD Büyükelçiliğini koruyan Deniz Piyadelerinin yanında yere uzanarak şınav çekti. Bu hareket, Lübnan'ın başkentindeki Deniz Piyadeleri kışlasına 1983'te düzenlenen saldırıda hayatını kaybeden 241 Amerikan askerine ithaf edildi. Waltz'ın Lübnan'daki iki günlük ziyaretini tamamlamasının ardından salı günü yayılan görüntülerde, Hizbullah'ın silahları ve güneydeki BM barış gücünün geleceği konularının öne çıktığı görüşmeler yer aldı.
23 Ekim 1983'te, patlayıcılarla doldurulmuş bir kamyon kullanan intihar saldırganı, ABD askerlerinin çok uluslu bir barış gücünde görev yaptığı Beyrut Havalimanı'ndaki Deniz Piyadeleri kışlasına daldı. Patlamada çoğu Deniz Piyadesi olan 241 Amerikalı hayatını kaybetti. Bu, Iwo Jima Muharebesi'nden bu yana Deniz Piyadeleri için tek günde yaşanan en ağır kayıptı. ABD mahkemeleri daha sonra saldırıdan İran'ı ve Hizbullah'ı sorumlu tuttu.
Görüntülerde koyu renk takım elbise ve kravat giyen Waltz'ın, büyükelçilik yerleşkesinde kamuflajlı Deniz Piyadelerinin yanında sıraya girerek onlarla birlikte şınav çektiği görülüyor. Takım elbiseli bir kişi ise yolun ilerilerinden bu anları kaydediyor. Eski Yeşil Bereli ve kongre üyesi Waltz bunu ilk kez yapmıyor. Şubat ayında da Cenevre'deki ABD misyonunda Deniz Piyadeleriyle birlikte 20 şınav çekmiş, bu görüntü de internette geniş şekilde yayılmıştı.
“Hiçbir ülkenin iki ordusu olamaz”
Waltz, pazar günü Beyrut'a geldi ve pazartesi günü Lübnan'daki ABD Büyükelçisi Michel Issa'nın eşliğinde Cumhurbaşkanı Joseph Aoun, Başbakan Nawaf Salam ve Meclis Başkanı Nabih Berri ile görüştü. Ayrıca İsrail sınırı yakınlarındaki Nakura'da bulunan Birleşmiş Milletler Lübnan Geçici Barış Gücü (UNIFIL) karargâhını ziyaret etti. Waltz, Beyrut'a inerken “Lübnan'ın egemen ve güvenli bir gelecek çizmek için gerçek bir fırsatı var. Amerika bunu desteklemek ve bunun gerektirdiği hususları açıkça ortaya koymak için burada” dedi.

Hizbullah'ın önemli bir müttefiki olan Berri ile görüşmesinin ardından gazetecilere konuşan Waltz, İran destekli grubun silahlarını kendi rızasıyla Lübnan devletine teslim etmesi gerektiğini söyledi. “Hizbullah'a ve İran'daki destekçilerine söylüyorum: Hiçbir ülkenin iki ordusu olamaz. Hizbullah'ın silahsızlanmasını umuyor ve bunun için dua ediyorum. Bunu gönüllü olarak yapmalılar” diyen Waltz, Lübnan'ın egemenliğinin tamamen yeniden tesis edilmesinin yolunun Lübnan Silahlı Kuvvetlerinden geçtiğini belirtti.
Berri ise ofisinden yapılan açıklamaya göre Waltz'a, İsrail'in ateşkese hiçbir zaman gerçekten uymadığını, Lübnan topraklarını işgal etmeyi ve evlerle köyleri yıkmayı sürdürdüğünü söyledi. Berri, işgalin Lübnan ordusunun sınır boyunca konuşlandırılmasının ve yerinden edilenlerin evlerine dönmesinin önündeki asıl engel olduğunu ifade etti.
BM barış gücünün ardından ne gelecek?
Ziyaretin temel gündemlerinden biri, 1978'den bu yana Lübnan'ın güneyinde konuşlandırılan UNIFIL'in yerini neyin alacağıydı. BM Güvenlik Konseyi, Ağustos 2025'te UNIFIL'in görev süresini 31 Aralık 2026'ya kadar son kez uzattı ve 2027 boyunca kademeli çekilme planladı. Waltz, İsrail ile Hizbullah arasındaki savaşı sona erdiren 2006 tarihli karar olan 1701 sayılı kararın “bazı değişikliklerle” uygulanmaya devam etmesi gerektiğini söyledi. Sayıları 8 bin ile 11 bin arasında değişen gücün yıllık maliyetinin yaklaşık yarım milyar dolar olduğunu belirtti. UPI'ye göre Waltz, “Bunun değişmesi ve güncellenmesi gerektiğini düşünüyoruz” dedi.
Waltz, bir sonraki Güvenlik Konseyi metninin hazırlanmasında öncü rol üstlenen Fransa ile çalışarak ABD'nin arabuluculuğunda yürütülen Lübnan-İsrail görüşmelerinin bazı unsurlarını metne dahil edeceklerini söyledi. Salam ise güneyde sınırı izlemek ve Lübnan ordusuna destek vermek üzere BM mandası altında uluslararası bir varlığın bulunmasını istedi. Ayrıca İsrail'in tamamen çekilmesi için net bir takvim çağrısında bulundu.

Lübnan ve İsrail, haziran ayında ABD arabuluculuğunda bir çerçeve anlaşması imzaladı. Anlaşma, Lübnan ordusunun güneyde konuşlanarak güvenliği devralmasıyla İsrail'in aşamalı olarak çekilmesini öngörüyor. Ancak İsrail'in saldırıları sürüyor. İsrail ordusu, Waltz ziyaretine başlarken Suriye sınırı yakınlarında Hizbullah'a ait bir silah sevkiyatını vurduğunu açıkladı.
Waltz salı günü Aoun ile görüşmesini “verimli” olarak nitelendirdi ve cumhurbaşkanının ABD ve İsrail ile üçlü görüşmelere katılma yönündeki “cesur kararını” övdü. “Amerika'nın mesajı açık: tek devlet, tek ordu. Egemen bir Lübnan daha güçlü bir Lübnan'dır” dedi.
Video: sosyal medya. Fotoğraflar: Lübnan Cumhurbaşkanlığı, Arab News, MTV Lebanon.