Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Aoun, İsrail ile yapılan çerçeve anlaşmasının uygulanmasına başlanmadan hemen önce ABD Merkez Kuvvetler (CENTCOM) Komutanı Orgeneral Brad Cooper ile görüştü. Görüşmede Aoun, devlet otoritesini silahlı kuvvetler aracılığıyla güney sınırına kadar yayma konusundaki kararlılığını yineledi.
Lübnan Cumhurbaşkanlığından yapılan açıklamada, Aoun'un Cooper ile "Washington'daki Lübnan-ABD-İsrail müzakereleri sonucunda onaylanan çerçeve anlaşmasının uygulanmasına ilişkin hazırlıkları" ele aldığı belirtildi. Aoun, "Lübnan devletinin, silahlı kuvvetleri vasıtasıyla otoritesini uluslararası güney sınırına kadar yayma kararlılığını" vurguladı.
Cooper, Lübnan Genelkurmay Başkanı Orgeneral Rodolph Haykal ile de bir araya geldi. Lübnan Ordusu Komutanlığı, görüşmede "çerçeve anlaşmasının güvenlik ekinin uygulanma mekanizmasının başarısı ve gelecekte iş birliğini güçlendirme yollarının" ele alındığını açıkladı. Haykal, ABD'nin desteğini takdir ederek iki ordu arasındaki iş birliğinin sürmesinin Lübnan'ın güvenlik ve istikrarı için önemine işaret etti.
CENTCOM, sosyal medya platformu X'ten yaptığı paylaşımda, Cooper'ın Aoun ve Haykal ile "tarihi çerçeve anlaşmasının uygulanmasında ilerleme yollarını" görüştüğünü ve ayrıca İsrail'i ziyaret ederek buradaki ABD kuvvetleriyle bir araya geldiğini duyurdu.
Beyrut'taki ABD Büyükelçiliği de bir açıklama yayımladı. Açıklamada, toplantıda "gelecek aşamanın yol haritası ve çerçeve anlaşmasının resmen uygulanmaya başlanmasının" ele alındığı, anlaşmanın yarattığı ivmenin hızla ve somut biçimde geliştirilmesinin hedeflendiği kaydedildi. Büyükelçilik, anlaşmanın "mevcut çatışmadan çıkış için gerçekçi bir yol sunduğunu, Lübnan'ın egemenliğini yeniden tesis etmeyi ve Hizbullah'ı silahsızlandırmayı amaçlayan açık ve düzenli bir süreç oluşturduğunu" ifade etti.
ABD'nin Doğrudan İzleme Rolü
Washington Post gazetesine konuşan ve adının gizli kalmasını isteyen bir ABD'li yetkili, Washington'un Lübnan ve İsrail ordularının hareketlerini doğrudan izleyeceğini, bu kapsamda her iki ülkede de Amerikan kara kuvvetlerinin kullanılacağını söyledi. Yetkili, ABD'nin 2024'teki anlaşmadan bu yana Lübnan'da izleme görevi yapan askerlerinin bulunduğunu, bundan sonra her iki tarafın ihlallerini tespit edeceğini belirtti.
Aynı kaynak, bu operasyonun "siyasi liderliğin taraflara yükümlülüklerini yerine getirmeleri için gerekli baskıyı yapmasına" olanak tanıyacağını ifade etti. CENTCOM Komutanı'nın doğrudan izleme görevi üstlenmeyeceğini, ancak CENTCOM yetkililerinin ihlalleri Trump yönetimine bildireceğini ve müdahalenin bu düzeyde gerçekleşeceğini ekledi.
ABD Dışişleri Bakanlığının yayımladığı çerçeve anlaşma metnine göre, Lübnan ordusunun "devlet dışı silahlı grupların silahsızlandığını ve onlara ait altyapının söküldüğünü doğruladıktan sonra Lübnan topraklarının tamamında etkin egemenlik yetkisini yeniden tesis etmesi" gerekiyor. Bu sürecin ardından İsrail ordusu kademeli olarak Lübnan topraklarından çekilecek.
İsrail'den Tepkiler
İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz ise CENTCOM Komutanı ile "Lübnan, Suriye ve Gazze'deki güvenlik bölgelerinden çekilmeme" konusunda mutabık kaldıklarını açıkladı. Katz, Hizbullah silahsızlandırılmadıkça güney Lübnan'da deneme amaçlı iki bölgenin ötesinde herhangi bir çekilme olmayacağını vurguladı.
Katz ayrıca, İran ve Lübnan sahaları arasındaki bağlantının ABD'nin çıkarına olduğunu savunarak, "Bu bağlantı olmasaydı Hizbullah çoktan çökmüştü" dedi. ABD'nin getirdiği kısıtlamaların ardından alternatif plana geçtiklerini belirten Katz, "Sarı hat bölgesini güney Lübnan'da derinleştiriyoruz" ifadelerini kullandı.
İsrail'in Washington Büyükelçisi Yechiel Leiter ise ülkesinin Lübnan'la "barış içinde bir geleceğe" ulaşmak için ilerleme kaydettiğini söyledi. Leiter, "Savaş meydanındaki ve müzakere masasındaki hareketlerimiz tek bir mesaj veriyor: Hizbullah'a Lübnan'da yer yok" diye konuştu.
Çatışmalar Sürüyor
Öte yandan, güney Lübnan'da çatışmalar devam ediyor. İsrail ordusu, dün bir askerin ciddi şekilde yaralandığını, ancak patlamanın ayrıntılarını vermediğini duyurdu. İsrail'in Kanal 12 televizyonu, yaralanan askerin Nebatiye iline bağlı Arnoun beldesinde komando tugayına bağlı bir birliğin operasyonu sırasında yaralandığını bildirdi.
Pazar günü de İsrail ordusu, güney Lübnan'da bir çatışmada Golani Tugayı'ndan bir yüzbaşının öldüğünü ve bir askerin yaralandığını açıklamıştı. Buna karşılık Lübnan resmi ajansı NNA'ya göre, İsrail savaş uçakları ve topçu ateşi Deir Seryan beldesini hedef aldı; insani veya maddi kayıp bildirilmedi.
