NASA’nın sessiz süpersonik uçuş hedefiyle geliştirdiği deneysel uçak X-59, test sürecinde yeni bir aşamaya geçti. Uçak, son test uçuşunda Mach 1.4 seviyesine çıkarak projenin önemli eşiklerinden birini daha geride bıraktı.
NASA tarafından paylaşılan bilgilere göre X-59, 12 Haziran’da gerçekleştirilen uçuşta yaklaşık 1.487 kilometre/saat hıza ulaştı. Uçuşun 55 bin feet irtifada yapıldığı belirtildi.
Yerleşim bölgeleri üzerinde deneme hedefi
NASA, bu testlerin yalnızca hız denemesi olmadığını belirtiyor. Kuruma göre X-59’un ulaştığı hız ve irtifa, uçağın ileride yerleşim bölgeleri üzerinde yapılacak deneme uçuşlarında da kullanılabilecek.
Bu nedenle son uçuş, projenin gerçek dünya senaryolarına yaklaşması açısından kritik görülüyor. NASA, her yeni testle süpersonik ticari havacılığın geleceğine dair veri toplamayı hedefliyor.
Sonik patlamayı azaltma amacı
Süpersonik uçakların önündeki en büyük sorunlardan biri, ses hızının aşılması sırasında oluşan sonik patlama olarak öne çıkıyor. X-59 projesi de bu etkiyi azaltmayı amaçlıyor.
Uçağın, klasik süpersonik jetlerin aksine yere çok daha düşük şiddette ses ulaştıracak şekilde tasarlandığı belirtiliyor. Uzun ve ince gövde yapısının, basınç dalgalarının birleşmesini engellemesi hedefleniyor.
NASA, yerde duyulacak sesin güçlü bir patlama yerine uzaktan gelen bir araba kapısı sesi gibi algılanmasını hedefliyor.
F-15 eşliğinde takip ediliyor
Test sürecinde X-59’a bir F-15 savaş uçağının eşlik ettiği bildirildi. F-15’in şimdilik güvenlik ve takip amacıyla kullanıldığı, ilerleyen denemelerde daha teknik bir rol üstlenmesinin planlandığı aktarıldı.
NASA mühendislerinin, F-15’in burnuna özel bir şok dalgası sensörü yerleştirmeyi planladığı da belirtiliyor. Böylece X-59’un arkasında oluşan basınç dalgalarının gerçek zamanlı olarak haritalanması amaçlanıyor.
Gelecekte yolcu uçuşlarına kapı açabilir
NASA’nın nihai hedefi, X-59’u yalnızca test sahalarında değil, doğrudan yerleşim bölgeleri üzerinde de uçurmak. Bu uçuşlarda halkın gürültüye verdiği tepki ölçülecek ve elde edilen veriler havacılık otoriteleriyle paylaşılacak.
Testlerin başarılı sonuç vermesi halinde, yerleşim bölgeleri üzerindeki süpersonik uçuş yasağının yeniden değerlendirilmesi gündeme gelebilir. X-59 projesinin başarılı olması, süpersonik yolcu uçaklarının yeniden yaygınlaşmasının da önünü açabilir.
