ABD, Birleşmiş Milletler'in Filistinli mültecilere yardım kuruluşu UNRWA'ya yapılan bağışları savunmasına karşı çıkarak, donör ülkeleri ajansa fon sağlamayı bırakıp ABD liderliğindeki Barış Kurulu'nu desteklemeye çağırdı. ABD'nin BM Büyükelçisi Jeff Bartos, temmuz başında UNRWA'nın yıllık bağış konferansında yaptığı konuşmada, ajansın 'Hamas'ın yan kuruluşu' haline geldiğini öne sürdü.
Bartos, 'Aynı şeyi tekrar tekrar yapıp farklı bir sonuç beklemek deliliğin tanımıdır' dedi. ABD'li büyükelçi, hükümetleri Gazze'deki UNRWA okullarına fon sağlamayı bırakmaya çağırarak, bu okulların çocuklara Yahudi nefreti aşıladığını ve terörizmi yücelttiğini iddia etti. Ayrıca UNRWA çalışanlarının 7 Ekim 2023'teki Hamas saldırısına katıldığı yönündeki iddialara atıfta bulundu.
Bartos, 'Kışkırtmayı, terörizmi ve durgunluğu finanse etmeyi seçebilirsiniz ya da Barış Kurulu'nu finanse ederek Gazzelilere barış, refah ve gerçek, kalıcı değişim yolunu açabilirsiniz' ifadelerini kullandı. Barış Kurulu, ABD Başkanı Donald Trump'ın Gazze planı kapsamında oluşturulan, Filistinli teknokrat bir yönetimle birlikte geçiş yönetimi, yeniden inşa ve uzun vadeli kalkınmayı denetlemek üzere ABD liderliğinde kurulan bir organdır.
BM Sözcüsü Stéphane Dujarric ise Genel Sekreter Antonio Guterres'in neden ülkelerden UNRWA'ya ek para koymalarını istediği sorusuna ajansın sicilini ve görevini savunarak yanıt verdi. Dujarric, UNRWA yetkililerinin terör örgütleriyle bağlantılı kişilerin sızma ihtimaline ilişkin somut bilgiler sunulduğunda 'güçlü adımlar' attığını söyledi.
ABD'nin tutumu, birçok Avrupa hükümetininkiyle keskin bir tezat oluşturdu. Aynı bağış etkinliğinde İngiltere, UNRWA'ya 23 milyon sterlin destek açıkladı. İngiliz Büyükelçi James Kariuki, ajansı Filistinli mültecilere temel hizmetler sağlamada 'vazgeçilmez' olarak niteledi.
Fransa da ajansa 'tam destek' verdiğini yineleyerek, UNRWA'nın artan engellere rağmen vazgeçilmez yardım sağlamaya devam ettiğini belirtti. Fransa, 2023'ten bu yana UNRWA'ya 123 milyon avro sağladığını ve 2026 katkısını yakında açıklayacağını duyurdu.
UNRWA'nın vekil şefi Christian Saunders ise aynı oturumda, 'Aynı şeyi tekrar tekrar yaptığımız ifadesine katılıyorum' diyerek Filistinli mültecilerin durumuna adil ve kalıcı bir çözüm bulunması çağrısında bulundu. Mevcut sistemin 'sonsuz bir bağımlılık döngüsü' yaratma riski taşıdığını kabul eden Saunders, UNRWA'nın Filistinlilerin geçim kaynaklarını ve ekonomik fırsatlarını teşvik etmek için daha fazlasını yapması gerektiğini söyledi.
Öte yandan Cenevre merkezli UN Watch, BM Genel Sekreteri Guterres'ten, görev süresi sona eren eski UNRWA Komiseri Philippe Lazzarini'nin dokunulmazlığının kaldırılmasını talep etti. UN Watch İcra Direktörü Hillel Neuer, Lazzarini'ye öğretmenler, okul müdürleri ve diğer çalışanların Hamas ve diğer terör gruplarını desteklediğine dair kanıtlar sunduklarını belirterek, 'Terörizme destek sorunu... Sistematikti' dedi.
BM Sözcüsü Dujarric, Guterres'in dokunulmazlığı kaldırıp kaldırmayacağı sorusuna doğrudan yanıt vermedi. 'Bildiğim kadarıyla UN Watch bir yargı mercii değil' diyen Dujarric, BM'nin prensip olarak ulusal makamların soruşturmalarıyla her zaman işbirliği yaptığını söyledi.
Maria Nica / Editor
