Antalya, Türkiye'de düzenlenen BM İklim Konferansı COP31'in liderleri, delegasyonların zirvenin planlanan son gününde nihai kararın yeni versiyonunu beklediği sırada, bir anlaşmaya hâlâ ulaşılabileceğini cuma günü gazetecilere söyledi. Temel anlaşmazlık, metinde fosil yakıtlardan uzaklaşmaya yönelik bir dönüşümden söz edilip edilmeyeceği konusunda yaşanıyor.
COP31 Başkanı ve Türkiye'nin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, aynı basın toplantısında "Dünya, bir cümlelik daha gecikmeyi kaldıramaz" dedi. Kurum, "Sorunların değil, çözümlerin peşinden gideceğiz. Tarafları ortak bir sonuç etrafında bir araya getireceğiz. Çözüm bulmadan masadan kalkmayacağız" ifadelerini kullanarak, 1,5°C hedefini korumanın "hayatın kendisini korumak anlamına geldiğini" söyledi.

Kurum, delegasyonların Antalya'ya "Hadi COP" çağrısıyla geldiğini ve başkanlığın katılımcıların "birlikte en iyi COP'u gerçekleştirdik" diyerek ayrılmasını istediğini söyledi.
Avustralya'nın İklim ve Enerji Bakanı ve ev sahibi Türkiye ile yapılan düzenleme kapsamında COP31 müzakereler başkanı olan Chris Bowen, ortak COP31 Başkanlığı ve BM İklim Değişikliği basın toplantısında çok taraflı süreci savundu. "BM hâlâ çalışabilir mi? COP hâlâ çalışabilir mi? Enerji krizi, iklim değişikliği krizi ve hayat pahalılığı krizi karşısında çok taraflılık hâlâ işleyebilir mi?" diye soran Bowen, "Cevabın kesinlikle evet olması için kararlıyız" dedi.

Stiell: "Mesele hız"
Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi İcra Sekreteri Simon Stiell, tüm konularda dengeli sonuçlara ulaşmanın "çok karmaşık olacağını" söyledi ancak önümüzdeki saatlerin iklim işbirliği açısından kritik olduğunu belirtti. Stiell, "Birçok engel var ancak Paris Anlaşması işliyor. Mesele hız ya da hız eksikliği" dedi. BM görüşmelerinin "bu krizi ele alan tek küresel süreç" olduğunu söyleyen Stiell, ülkelerin geçen yıl Belém'de Paris Anlaşması'nın uygulanması konusunda "daha ileri ve daha hızlı" ilerleme kararı aldığını ifade etti.

Bowen ayrıca başkanlığın küresel enerji kullanımında elektriğin payını 2035'e kadar yüzde 35'e çıkarma hedefini savundu. Bu oranın uzman tavsiyelerine dayandığını belirten Bowen, yenilenebilir enerji kapasitesinin üç katına çıkarılması ve enerji verimliliğinin iki katına yükseltilmesiyle birlikte bunun, 1,5°C hedefini ulaşılabilir tutmak için gerekenlerin üçte ikisini sağlayabileceğini söyledi.
Fosil yakıtlar ve finansman delegasyonları bölüyor
Nihai kararın son taslağında fosil yakıtlardan söz edilmiyor. Anadolu'nun haberine göre Fransa, İsveç, Vanuatu ve diğer ülkelerin bakanları, dönüşüme ilişkin ifadelerin metne yeniden eklenmesini cuma günü talep etti. Politico Europe'un haberleştirdiği 19 Kasım tarihli bir mektupta Avrupa Birliği, "geriye doğru atılmış somut bir adım" olacak bir paket üzerinde "uzlaşıya katılamayacağını" ve toplantının "fosil yakıtlar zirvesine" dönüşme riski taşıdığını bildirdi. Gelişmekte olan ülkelere sağlanacak finansman, diğer temel anlaşmazlık konusu.
Portekiz Çevre Bakanı Maria da Graça Carvalho, Anadolu'ya yaptığı açıklamada uzlaşı beklediğini ancak nihai metnin cuma günü geç saatlerde veya cumartesi sabahı yayımlanabileceğini söyledi. Görüşmeler, ABD'nin Paris Anlaşması'na taraf olmadığı bir ortamda düzenleniyor; Başkan Donald Trump döneminde başlayan ABD'nin anlaşmadan çekilmesi ocak ayında yürürlüğe girdi.
Fotoğraflar: BM İklim Değişikliği / Flickr (CC BY-NC-SA 2.0), 19 Kasım'da Antalya'da düzenlenen COP31 Başkanlığı basın toplantısında çekilmiştir.