Rusya, askeri insansız hava aracı (İHA) üretimi için Latin Amerika'dan genç kadın işçi temin ediyor. Fransız Le Monde gazetesinin ortaya çıkardığı araştırmaya göre, 'Alabuga Start' adlı program, Afrika ve Asya'dan sonra şimdi de Latin Amerika'da geniş çaplı tanıtım kampanyalarıyla hedef kitleye ulaşıyor.
Program, genç kadınlara turizm ve lojistik gibi alanlarda eğitim ve iş fırsatı vaat ediyor. Aylık 500 doları aşan maaş, düşük maliyetli konut ve Rusya'ya seyahat masraflarının karşılanması gibi cazip teklifler sunuluyor.
Ancak gerçek farklı. Le Monde'un ulaştığı bilgilere göre, bu vaatlerle Rusya'ya gelen kadınların bir bölümü, Tataristan Cumhuriyeti'ndeki Alabuga şehrindeki tesislere yönlendiriliyor. Burada, Rusya'nın Ukrayna savaşında kullandığı İran yapımı Şahid İHA'ların montaj hattında çalıştırılıyorlar. Söz konusu araçlar Rusya'da 'Geran-2' ve 'Geran-3' adlarıyla yerli olarak geliştiriliyor.
İşgücü açığı ve istismar iddiaları
Batı yaptırımları ve yerel işgücü eksikliği, Rus yetkilileri ve bağlantılı şirketleri yabancı işçi aramaya itmiş durumda. 2022'den bu yana Alabuga özel ekonomik bölgesi, ülkenin İHA üretim merkezi haline geldi.
Programa dair vaatlerin aksine, Afrika'dan gelen eski kadın işçiler ağır çalışma koşullarından şikayetçi. Yaptıkları açıklamalarda, yorucu mesai saatleri, tehlikeli kimyasallara maruz kalma, hareket özgürlüklerinin kısıtlanması ve ayrılmak istediklerinde pasaportlarına el konulması gibi istismar iddialarını dile getirdiler.
ABD nüfuzuna karşı stratejik araç
Le Monde'un analizine göre, Moskova bu programı yalnızca fabrikalarına ucuz işgücü sağlamak için değil, aynı zamanda daha geniş bir stratejinin parçası olarak görüyor. Rusya, ABD nüfuzuna karşı rekabet ettiği Latin Amerika'daki etkisini artırmayı hedefliyor.
Rusya'nın İspanyolca yayın yapan Sputnik ve Russia Today gibi medya organları ile yerel fenomen ağları üzerinden yürüttüğü propaganda, bölgedeki imajını iyileştirmede rol oynuyor. Analistler, Rusya'nın coğrafi olarak uzak ülkelerden işçi çekmedeki başarısının, Soğuk Savaş dönemine uzanan tarihsel ilişkilerden de yararlanan medya ve siyasi ağlarının gücünü yansıttığını düşünüyor.
Raporda, Rusya'nın bölgedeki faaliyetlerinin sanayiyle sınırlı olmadığı da vurgulanıyor. Ukrayna'daki savaşa katılmaları için Kübalıların Donbas cephesine gönderildiğine dair haberler de bulunuyor.
Bazı araştırmacılar ise bu stratejinin sürdürülebilirliğini sorguluyor. Rusya'nın artık eski bir süper güç olmadığını ve artan nüfuz operasyonlarına bel bağlamasının, geleneksel kapasitelerindeki gerilemeyi telafi çabası olduğunu savunuyorlar.