ABD Başkanı Donald Trump'ın oğulları, savunma teknolojisi alanında Pentagon'un büyüyen bütçesinden faydalanan bir dizi şirkete yatırım yaparak dikkat çekici bir yatırım portföyü oluşturdu. Washington Post'un analizine göre, bu durum ulusal güvenlik alanında devlet çıkarları ile Trump ailesinin mali çıkarlarını bir araya getiriyor.
Trump yönetimi, savaş araçlarının modernizasyonunu öncelikli politika haline getirirken, Trump kardeşlerle bağlantılı fonlar, federal kurumlardan sözleşme almayı hedefleyen 15 şirkete yatırım yaptı. Yatırımların önemli bir kısmı Trump'ın ikinci kez başkan seçilmesinin ardından gerçekleşti.
Milyarlarca dolarlık sözleşmeler
Trump'ın oğullarının yatırım yaptığı şirketler, seçimden bu yana toplamda en az 3,2 milyar dolar doğrudan devlet sözleşmesi elde etti. Ayrıca bu şirketler, gelecekteki sözleşmeler için 3,1 milyar dolarlık ek opsiyon ve toplam değeri yaklaşık 200 milyar dolara ulaşan projeler için ön onaylı yüklenici listelerine girme hakkı kazandı.
Kardeşler, SpaceX ve Anduril gibi tanınmış devlet yüklenicilerinin yanı sıra, insansız hava araçlarından ölümcül güç kullanma yeteneğine sahip insansı robotlara kadar yeni nesil mobil ve teknolojik silahlar geliştiren daha az bilinen girişimlere de yatırım yapıyor. Bazı şirketler savaş alanı dışı ürünlere odaklanıyor; bir firma Prada ile uzay kıyafeti geliştirirken, bir diğeri kuantum bilgisayarlar üretmeye çalışıyor.
Şirketler ve yönetimden yanıtlar
Washington Post'a konuşan şirket temsilcileri, devlet sözleşmelerini Pentagon'un sıkı prosedürleri çerçevesinde, ürün ve hizmetlerinin kalitesi sayesinde, başkanın ailesinden herhangi bir yardım olmaksızın aldıklarını belirtti. Bazıları Trump kardeşlerle neredeyse hiç tanışmadıklarını veya yalnızca ara sıra etkileşimde bulunduklarını ifade etti. Birçok şirket, kardeşler yatırımcı olmadan önce, Joe Biden yönetimi dönemi de dahil olmak üzere devletle çalışıyordu.
Beyaz Saray Sözcüsü Anna Kelly, "Bu, Demokratların Başkan Trump'a, ailesine ve yönetimine karşı on yıldır sürdürdüğü aynı bayat anlatıdır. Hiçbir çıkar çatışması yoktur" dedi. Pentagon Sözcüsü Joel Valdez ise "Hiçbir şirkete ayrıcalık tanınmamaktadır" ve "dış bağlantılar, yatırımcılar veya siyasi temaslar, bakanlığın finansman kararlarını hiçbir şekilde etkilemez" açıklamasında bulundu.
Etik endişeler ve eleştiriler
Bazı etik uzmanları ve Kongre'deki Demokratlar, Trump'ın oğullarının yatırımlarının devlet sözleşmeleri sistemine olan güveni zedelediğini ve en yüksek devlet gücüne yakınlıktan kazanç sağlamalarına olanak tanıyabileceğini düşünüyor. Washington Üniversitesi Hukuk Profesörü Kathleen Clark, "Çin'den İHA alımının durdurulması kamu yararına olsa bile, Trump ailesi bundan mali kazanç elde ederken bundan şüphe duymak son derece makuldür" değerlendirmesini yaptı.
Eski yetkililer ve uzmanlar, mevcut yönetim altında Pentagon'un belirli şirketlerin çıkarlarını gözeterek daha az şeffaf hareket ettiğine dikkat çekiyor.
Yatırım araçları ve önemli şirketler
Yatırımların ana kısmı iki yapı üzerinden gerçekleşiyor: Trump Jr.'ın bağlantılı olduğu 1789 Capital ve Eric Trump'ın kilit aracı olan, Dominari Holdings bünyesindeki American Ventures. 1789 Capital, aralarında SpaceX ve Anduril'in de bulunduğu 11 şirkete yatırım yaptı. Portföyde ayrıca ABD Donanması'ndan 900 milyon dolarlık taahhüt alan Hadrian ve Pentagon'dan 620 milyon dolarlık kredi alan Vulcan Elements gibi girişimler yer alıyor.
Analize konu olan 15 şirketten 10'u, Trump'ın oğullarının yatırımından önce de devlet sözleşmelerine sahipti; 8'i Biden döneminde devletle çalıştı. Beş şirket ise ilk sözleşmelerini kardeşlerin yatırımından sonra ve babalarının başkanlığı döneminde aldı. Özellikle Amerikan İHA endüstrisi, başkanın politikalarından belirgin şekilde faydalandı. Aralık ayında Federal İletişim Komisyonu yeni Çin İHA'larının ithalatını yasaklarken, Haziran 2025'te Amerikan İHA teknolojilerinin test edilmesini ve ticarileşmesini hızlandıran bir kararname imzalandı.
