Boğaziçili Doç. Dr. Sema Dumanlı Oktar’a IEEE’den uluslararası ödül

Boğaziçi Üniversitesi öğretim üyesi Doç. Dr. Sema Dumanlı Oktar, biyo-hibrit implant antenlerle vücut içindeki moleküler değişimleri kablosuz algılamaya yönelik öncü çalışmaları nedeniyle IEEE Anten ve Yayılım Topluluğu’nun 2026 Lot Shafai Kariyer Ortası Üstün Başarı Ödülü’ne layık görüldü.

Boğaziçi Üniversitesi Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Sema Dumanlı Oktar, dünyanın en büyük mühendislik ve teknoloji meslek kuruluşu olan ABD merkezli IEEE’nin Anten ve Yayılım Topluluğu (AP-S) tarafından verilen 2026 Lot Shafai Kariyer Ortası Üstün Başarı Ödülü’nü kazandı. Oktar, ödüle “biyo-hibrit implant antenlerle vücut içi moleküler süreçlerin kablosuz algılanmasındaki öncü çalışmaları” nedeniyle layık görüldü.

Topluluğun aday çağrısına göre ödül, anten ve yayılım alanında kariyerinin orta dönemindeki bir kadın araştırmacının geçmiş teknik başarılarını ve gelecek potansiyelini onurlandırıyor. Ödülü 2025’te Negar Ebadi, 2024’te Leyre Azpilicueta almıştı. Oktar’ın yönettiği BOUNtenna laboratuvarı ödülü 20 Temmuz’da duyurdu.

Sema Dumanlı Oktar, Boğaziçi Üniversitesi’nde

Canlı hücrelerle yönlendirilen antenler

Oktar’ın araştırmaları vücuda yerleştirilebilir ve giyilebilir cihazlar için anten tasarımı, vücut içi sensörler ve biyo-hibrit implantlar üzerine yoğunlaşıyor. Yaklaşımda canlı hücrelerden, özellikle bakterilerden yararlanılarak vücut içindeki biyolojik ve kimyasal değişimlerin algılanması hedefleniyor. Genetiği değiştirilmiş bakteriler implant anteni yeniden yapılandırıyor, böylece vücuttaki değişimler kablosuz ve gerçek zamanlı izlenebiliyor. Planda bakterilerle kontrol edilen biyobozunur bir implant anten ve ardından giyilebilir bir anten sistemi bulunuyor; çalışma TÜBİTAK 2247-A Ulusal Lider Araştırmacılar Programı kapsamında destekleniyor.

Araştırma henüz klinik kullanıma hazır bir tanı yöntemi değil; bilimsel doğrulama ve klinik değerlendirme gerektiriyor. Oktar’ın AntennAlive Biyoelektromanyetik Laboratuvarı’ndaki bir çalışma Aralık 2023’te IEEE Antennas and Propagation Magazine’in kapağına taşındı. BOUNtenna, 2025’te beyin-bilgisayar arayüzü için deri altı implant anten tasarımı amacıyla ABD Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü’nden (NIST) de fon aldı.

Sema Dumanlı Oktar laboratuvarında

Toshiba’dan Boğaziçi’ne

Lisansını 2006’da ODTÜ Elektrik ve Elektronik Mühendisliği’nde, doktorasını 2010’da İngiltere’deki Bristol Üniversitesi’nde tamamlayan Oktar, 2010-2017 yıllarında Bristol’deki Toshiba Research Europe’ta önce araştırma mühendisi, ardından kıdemli araştırma mühendisi olarak çalıştı. Boğaziçi Üniversitesi’nde BOUNtenna ve AntennAlive laboratuvarlarını kurdu ve yönetiyor.

Oktar daha önce IEEE AP-S 2022 Donald G. Dudley Jr. Lisans Eğitimi Ödülü’nü ve Bilim Akademisi’nin 2025 BAGEP Genç Bilim İnsanı Ödülü’nü almış, Boğaziçi Mühendislik Fakültesi Üstün Öğretim Ödülü’ne de üç kez layık görülmüştü. IEEE AP-S Digital Communications platformunda editör yardımcılığı yapan Oktar, IEEE Türkiye ve URSI Türkiye’de de görev alıyor.

Sema Dumanlı Oktar, BOUNtenna anten laboratuvarında (arşiv)