Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) lideri Fetullah Gülen, ABD'nin Pensilvanya eyaletindeki çiftliğinden verdiği talimatla, 15 Temmuz 2016 gecesi Türkiye'de geniş çaplı bir darbe girişimi başlattı. Kendini dini bir cemaat olarak gizleyen örgüt, devlet kurumlarına sızarak ordu içinde güçlenmiş ve bu geceyi planlamıştı.
Gülen, 19 Mart 2016'da yayınladığı bir videoda koyu yeşil cübbe giyerek mensuplarına darbe hazırlığı yapmaları talimatını verdi. Bu sinyalin ardından FETÖ'nün sivil yapılanmasındaki yöneticiler, Aralık 2015'ten itibaren defalarca ABD'ye giderek Gülen ile görüştü. Darbenin sevkiyatının yapılacağı Akıncı Üssü'ndeki planlamada, başlangıç saati 16 Temmuz 03.00'ten 15 Temmuz 20.30'a çekildi.
Darbe Girişiminin Gelişimi
Harekât emrinin verilmesiyle birlikte, Özel Kuvvetler Komutanlığı'ndan 33 bordo bereli, Akıncı Üssü'nde toplanarak Genelkurmay Başkanlığı Karargâhı'na yöneldi. Akıncı'dan havalanan F-16'lar Ankara semalarında uçuşa başladı. Televizyon kanalları saat 22.28'de ilk askeri hareketlilik haberlerini geçti ve İstanbul Boğazı'ndaki köprülerin askerlerce kapatıldığı duyuruldu.
Saat 23.02'de dönemin Başbakanı Binali Yıldırım, hükümetin görevinin başında olduğunu ve kalkışmayı yapanların en ağır cezayı alacağını açıkladı. Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı ise 23.05'te darbe girişimiyle ilgili soruşturma başlattı.
Darbeci pilotlar, Gölbaşı'ndaki Emniyet Havacılık Daire Başkanlığı'nı ve ardından Polis Özel Harekât Başkanlığı'nı bombaladı. Darbecilerin kontrolündeki helikopterler, Yenimahalle'deki Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) yerleşkesine ateş açtı. Eski yarbay Ümit Gençer, TRT binasını ele geçirerek spikere zorla darbe bildirisini okuttu.
Saat 00.24'te Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, CNN Türk canlı yayınına bağlanarak halkı meydanlara inip demokrasiye sahip çıkmaya çağırdı. Bu çağrı, direnişin fitilini ateşledi.
Jandarma Genel Komutanlığı önünde toplanan vatandaşların üzerine helikopterden ateş açıldı; 9 kişi yaşamını yitirdi, onlarca kişi yaralandı. Saat 00.56'da darbeci pilotlar Mehmet Yurdakul ve İlhami Aygül, savaş uçağıyla Ankara Emniyet Müdürlüğü'nü bombaladı. Yaklaşık 10 dakika sonra bir başka darbeci pilot Mustafa Özkan aynı bölgeyi ikinci kez vurdu.
Genelkurmay Başkanlığı önünde toplanan vatandaşlara darbeciler ateş açtı, saldırıda 36 kişi hayatını kaybetti. Halkın direnişini kıramayan darbeciler bu kez Meclis'i hedef aldı. Eski subaylar Hasan Hüsnü Balıkcı ve Uğur Uzunoğlu'nun kullandığı F-16'dan TBMM'ye bomba atıldı; 32 kişi yaralandı.
Saat 03.00 sıralarında vatandaşlar, darbecilerin elindeki TRT binasını kurtardı, kanal normal yayına döndü ve ele geçirilen darbeciler polise teslim edildi. 03.14-03.19 arasında darbeci pilot Hüseyin Türk, televizyon ve radyo yayınlarını kesmek amacıyla TÜRKSAT tesislerine dört bomba bıraktı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın çağrısıyla giderek artan sayıda vatandaş, kent meydanlarını ve stratejik kamu binalarını doldurarak darbe girişimine kararlı bir şekilde direndi. İstanbul Atatürk Havalimanı'nda kontrol kulesini ele geçiren darbeciler polis özel harekât timlerince etkisiz hale getirildi. Kısa süre sonra Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı taşıyan ATA uçağı piste indi; binlerce vatandaş havalimanında Erdoğan'ı karşıladı.
İstanbul'daki gelişmelerin hemen ardından TBMM yeniden saldırıya uğradı. Saat 03.24 ve 03.25'te eski yüzbaşı Hüseyin Türk, F-16'yla Meclis'e iki bomba daha attı. Saat 06.19'da eski pilot teğmen Müslim Macit, Ankara'daki Cumhurbaşkanlığı Külliyesi yakınındaki kavşak bölgesine iki bomba bıraktı; saldırıda 15 vatandaş öldü, 7 kişi yaralandı.
21 Saatte Bastırılan Darbe ve Kayıplar
15 Temmuz 2016'daki darbe girişimi, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın kararlı liderliği, halkın fedakârlığı ve güvenlik güçlerinin vatanseverliği sayesinde yaklaşık 21 saat içinde tüm yurtta bastırıldı. Resmi verilere göre sivil ve asker toplam 253 kişi yaşamını yitirdi. Darbeciler, iktidarı ele geçirmek için yaklaşık 9 bin asker, 35 savaş uçağı, 37 helikopter, 74 tank dahil 246 zırhlı araç ve 4 bine yakın hafif silah kullandı.
ABD'deki Sığınak ve Gülen'in Ölümü
Devletin tüm kılcal damarlarına sızarak anayasal düzeni yıkmayı hedefleyen FETÖ'nün lideri Fetullah Gülen, ABD'nin Pensilvanya eyaletinde sekiz villadan oluşan 130 dönümlük bir çiftlikte yaşıyordu. Türkiye, Gülen hakkında 27 ayrı suçlamayla yedi kez iade talebinde bulunmasına rağmen ABD yönetimi somut adım atmadı. Fetullah Gülen, 20 Ekim 2024'te Monroe kentindeki St. Luke's hastanesinde öldü. Ölümü, ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından Türk makamlarına gönderilen resmi belgeyle teyit edildi.
