Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, BM Güvenlik Konseyi'nin mevcut durumu ve dünya genelinde uluslararası hukukun tekrarlanan ihlalleri konusunda endişelerini dile getirdi.
Guterres, BM Genel Kurulu'nun 81. oturumunun üst düzey haftası öncesinde yaptığı açıklamada, büyük güçler arasındaki jeopolitik bölünmelerin Güvenlik Konseyi'nin harekete geçme kapasitesini ciddi şekilde zayıflattığını söyledi.
“Güvenlik Konseyi felç olmuş durumda”
Guterres, uluslararası hukuku ihlal etmekle suçlanan bazı büyük güçlerin aynı zamanda Güvenlik Konseyi'nde etkili konumlara sahip olduğunu ve bunun Konseyin büyük uluslararası krizlere etkili biçimde yanıt verememesine katkıda bulunduğunu savundu.
BM Güvenlik Konseyi, uluslararası barış ve güvenliği korumakla sorumlu. Ancak Guterres, derin jeopolitik bölünmelerin Konseyin etkili adımlar atmasını giderek daha fazla engellediğini söyledi.
“Cezasızlık kültürü” büyüyor
Guterres'e göre güçlü ülkelerin uluslararası hukuku ihlal etmesi, diğer devletleri de aynı kuralları hiçe saymaya teşvik etme riski taşıyor.
Guterres, ülkelerin “Süper güçler kuralları ihlal ediyorsa biz neden etmeyelim?” diye sormaya başlayabileceği uyarısında bulundu.
Guterres, bu durumun uluslararası hukuk, uluslararası insancıl hukuk ve insan hakları hukukunun giderek daha fazla ihlal edildiği bir cezasızlık kültürünün oluşmasına katkıda bulunduğunu söyledi.
Guterres, Güvenlik Konseyi'nde reform çağrısı yaptı
BM Genel Sekreteri, Güvenlik Konseyi'nde reform yapılması çağrısını da yineleyerek bunu “mutlak öncelik” olarak nitelendirdi.
Guterres, Konseyin mevcut yapısının bugünün ekonomik, demografik ve jeopolitik gerçekleri yerine onlarca yıl önceki küresel güç ilişkilerini yansıttığını söyledi.
“Konsey bugünün dünyasını yansıtmıyor”
Guterres, gelişmekte olan ülkelerin uluslararası karar alma kurumlarında daha güçlü biçimde temsil edilmesi gerektiğini savundu.
Guterres, Güvenlik Konseyi'nde reform yapılamamasının, Konseyin uluslararası krizlere yanıt verirken yaşadığı mevcut zorluklara katkıda bulunan faktörlerden biri olduğunu söyledi.
Açıklamalar BM Genel Kurulu toplantıları öncesinde geldi
Guterres'in açıklamaları, dünya liderlerinin BM Genel Kurulu'nun 81. oturumunun üst düzey toplantıları için New York'ta bir araya gelmeye hazırlandığı sırada geldi.
Toplantılarda uluslararası barış ve güvenlik, devam eden çatışmalar, uluslararası hukuka saygı ve çok taraflı sistemin geleceğinin ele alınacak başlıca konular arasında olması bekleniyor.
