Kaliforniya, ABD Çevre Koruma Ajansı'nın (EPA) eyalete verilen araç emisyon muafiyetlerini Kongre incelemesine tabi tutma hamlesine karşı pazartesi günü federal mahkemede dava açtı. Bu hukuki mücadele, Kaliforniya'nın Amerikan otomobil piyasası üzerindeki onlarca yıllık etkisini belirleyebilecek bir sürecin başlangıcı olarak görülüyor.
Kaliforniya Başsavcısı Rob Bonta tarafından sunulan dava dilekçesi, EPA'nın bu ayın başlarında dört Kaliforniya emisyon muafiyetini, Kongre'nin belirli federal düzenlemeleri geçersiz kılmasına olanak tanıyan Kongre İnceleme Yasası (CRA) kapsamında Kongre'ye sunma kararına itiraz ediyor. EPA ise dava hakkında yorum yapmayı reddetti.
EPA, ayın başlarında yaptığı duyuruda, "tüm Amerikalılar için tüketici tercihini teşvik etmeye ve uygun fiyatlı araçlar sağlamaya kararlı olduğunu, aynı zamanda yasanın en doğru yorumunu takip ettiğini" savunmuştu.
Kaliforniya'dan Yetki İtirazı
Kaliforniya yönetimi, EPA'nın hamlesinin, eyaletin Temiz Hava Yasası kapsamında federal standartlardan daha katı araç emisyon standartları belirleme yetkisini tehdit ettiğini öne sürüyor. Eyalet ayrıca, yıllar içinde birçok başka eyaletin de Kaliforniya'nın emisyon standartlarını benimsediğini, dolayısıyla etkisinin sınırlarının ötesine taştığını belirtiyor.
Tartışmanın merkezinde, EPA'nın bu ayın başında araç emisyonlarını ve çim-bahçe ekipmanlarını kapsayan dört Kaliforniya muafiyetini, Kongre İnceleme Yasası kapsamında Kongre'nin incelemesine sunması yer alıyor. Kaliforniya, EPA'nın tarihsel olarak bir muafiyet olarak değerlendirilen kurum kararlarını, Kongre'nin iptal edebileceği bir düzenlemeye dönüştürme girişiminde bulunduğunu ileri sürüyor.
Dava dilekçesinde, "Hiçbir kurumun, bir tasarruf emrini bir kurala dönüştürmek için sihirli değnek sallama gücü yoktur; hele ki kurumun pozisyon değişikliğini kabul edip açıkladığı bir kamu süreci olmaksızın," ifadelerine yer verildi.
Trump ile Çevre Politikası Savaşı
Bu hukuki mücadele, Kaliforniya ile Trump yönetimi arasındaki çevre politikası ve araç emisyon düzenlemeleri konusundaki son çatışma niteliğinde. Geçtiğimiz yıl Trump ve Kongre'deki Cumhuriyetçiler, Kaliforniya'nın elektrikli araç satış zorunluluklarını ve dizel motor kurallarını Kongre İnceleme Yasası'nı kullanarak iptal etmişti. Kaliforniya daha sonra bu eylemlere mahkemede itiraz etmişti.
Son davanın sonucu, Kaliforniya'nın ötesine geçen sonuçlar doğurabilir. Dava, Kongre'nin CRA aracılığıyla çevre politikalarını daha kolay geçersiz kılıp kılamayacağını ve Kaliforniya'nın diğer eyaletler tarafından benimsenen emisyon standartlarını şekillendirmek için federal muafiyetleri kullanmaya devam edip edemeyeceğini belirleme potansiyeline sahip.