Polonya Anayasa Mahkemesi Başkanı'nın görevden uzaklaştırılmasının ardından polis, cuma günü Varşova'daki mahkeme arazisinde güvenlik önlemi aldı. Bu gelişme, mahkeme üzerindeki uzun süredir devam eden mücadeleyi tırmandırırken Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki'nin Senegal'e gitmekte olan uçağını geri çevirmesine yol açtı.
"Böyle bir anda Cumhurbaşkanı Polonya'da olmalı," dedi Nawrocki.
Yargıç mahkeme yönetimini uzaklaştırdı
Parlamento tarafından 2026'da seçilen yargıçlardan biri olan Anna Korwin-Piotrowska, Mahkeme Başkanı Bogdan Święczkowski ile Başkan Yardımcısı Bartłomiej Sochański'yi bir aylığına görevden uzaklaştırdı ve kurumun yönetimini geçici olarak üstlendi. Nawrocki, Korwin-Piotrowska'nın göreve başlama yeminini kabul etmeyi reddetmiş, Święczkowski de onun yargılamalara katılmasını engellemişti.
Görevden uzaklaştırma kararı yerel saatle yaklaşık 18.00'de mahkemenin internet sitesinde yayımlandı. Site kısa süre sonra erişilemez hale geldi. Korwin-Piotrowska, yargıçların ve personelin güvenliğine yönelik olası bir tehdidi gerekçe göstererek polisi mahkeme arazisine çağırdı.
Mahkeme önünde üç kişi gözaltına alındı
Onlarca gösterici, görevden uzaklaştırma kararını protesto etmek için mahkemenin önünde toplandı. Polis, aralarında kendilerine tehlikeli cisimler atılmasının da bulunduğu dışarıdaki olayların ardından memurların mahkeme yerleşkesine girdiğini, ancak binaya girmediğini açıkladı. Bazı göstericilerin çiti aşmasının ardından üç kişi gözaltına alındı.

Polisin Başbakan Donald Tusk'ın doğrudan talimatıyla müdahale ettiği yönündeki çevrim içi iddialar resmi olarak doğrulanmadı.
Tusk: 'Başka yol yok'
Tusk, müdahaleyi savundu. "Hukukun üstünlüğünü yeniden tesis etmek bizim yükümlülüğümüzdür," diyen Tusk, sürecin "bazen sancılı" olduğunu kabul etti ve "Başka yol yok" ifadelerini kullandı. Tusk, Święczkowski'yi parlamento çoğunluğunun seçtiği yargıçların görevlerine başlamasını engellemekle suçladı.
Muhalefetteki Hukuk ve Adalet Partisi'nin (PiS) lideri Jarosław Kaczyński, gelişmeleri "darbe" olarak nitelendirdi, Nawrocki'yi müdahale etmeye çağırdı ve Polonya'nın polis devletine dönüştüğünü söyledi.
Eski Adalet Bakanı Zbigniew Ziobro, görevden uzaklaştırmayı "anayasal düzene yönelik açık ve suç teşkil eden bir saldırı" olarak nitelendirdi ve "yüksek sesli, kararlı, dayanışma içinde ve korkusuz bir direniş" çağrısı yaptı.
Siyasi savaşın merkezindeki mahkeme
PiS, Polonya'yı 2015-2023 yılları arasında yönetti. Polonya'daki ve Avrupa Birliği'ndeki eleştirmenler, partiyi mahkeme de dahil olmak üzere kilit yargı kurumları üzerinde siyasi kontrol kurmakla suçladı. AB, reformlar nedeniyle Polonya'ya para cezası verdi. Święczkowski, PiS müttefiki eski Cumhurbaşkanı Andrzej Duda tarafından mahkemenin başına getirildi.
2023'te göreve gelen ve yargı bağımsızlığını yeniden tesis etme sözü veren Tusk'ın Avrupa yanlısı hükümeti, PiS döneminde atanan yargıçlar nedeniyle mahkemenin kararlarını tanımıyor. Buna karşılık Nawrocki ve Święczkowski, parlamentonun 2026'da seçtiği yargıçları tanımıyor. Nawrocki, bu yılın başlarında milletvekillerinin aday gösterdiği altı yargıçtan üçünün yeminini ettirmeyi reddetti ve mahkeme fiilen felç oldu.