ABD ile Sudan yönetimi arasındaki meşruiyet tartışması, Sudan Dışişleri Bakanı Muhyiddin Salim’in New York’taki basın toplantısında yaptığı açıklamalarla sürdü. Salim, ABD’nin Sudan ordusu, Hızlı Destek Kuvvetleri ve bu yapıların liderliklerini meşru veya anayasal bir otorite olarak tanımayan tutumunu reddetti.
Salim, hükümetinin diyaloğa kapıyı kapatmadığını ancak Sudan hükümetine dışarıdan müdahaleyi ve ülkeye çözüm dayatılmasını kabul etmeyeceğini açıkladı. Basın toplantısına Darfur Bölgesi Valisi Mini Arko Minavi ile Sudanlı yetkililer katıldı.
Washington’ın açıklamasına Sudan’dan yanıt
Sudan Dışişleri Bakanı, hükümetin yaklaşımını ulusal egemenlik ve ülkenin toprak bütünlüğüne bağlılıkla gerekçelendirdi. Sudan hükümeti, ABD Dışişleri Bakanlığının açıklamasını Çarşamba günü reddederek Washington’a kendisiyle olumlu iletişim kurma çağrısı yaptı.
ABD Dışişleri Bakanlığı ise Salı günü, Sudan Silahlı Kuvvetleri, Hızlı Destek Kuvvetleri ve bu yapıların liderliklerinin Sudan’da herhangi bir meşru veya anayasal otoriteyi temsil etmediğini açıklamıştı.
Salim’den savaş ve Cidde mutabakatları açıklaması
Salim, 15 Nisan 2023’te başlayan savaşın Sudan halkına dayatıldığını savundu. Dış aktörlerin çatışmayı finanse edip silahlandırdığını öne süren Salim, Hızlı Destek Kuvvetlerini orduya karşı isyan etmekle suçladı.
Sudan hükümetinin Mayıs 2023’te Cidde’deki müzakerelere katıldığını belirten Salim, bu görüşmelerin çatışmayı erken aşamada sınırlayabilecek mutabakatlar ortaya çıkardığını söyledi. Salim, Hızlı Destek Kuvvetlerinin söz konusu mutabakatlardan geri adım attığını ileri sürdü.
Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri, 11 Mayıs 2023’te Cidde’de sivillerin korunmasına ilişkin bir taahhüt metni imzalamıştı. Metin, uluslararası insancıl hukuka uyulması ve insani yardım çalışmalarının kolaylaştırılması yönünde taahhütler içeriyordu.
Burhan’a ABD vizesi verilmemesi de gündemde
Basın toplantısında, Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan’a Birleşmiş Milletler Genel Kurulu toplantılarına katılması için ABD tarafından giriş vizesi verilmemesi konusu da ele alındı. Sudan Dışişleri Bakanlığı, bu konunun toplantının gündeminde yer aldığını açıkladı.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, vizenin verilmemesinden duyduğu endişeyi dile getirdi. Sudan yönetimi ise Birleşmiş Milletler merkezine ev sahipliği yapan ülke olarak ABD’nin yükümlülüklerini gündeme taşıdı.
Sudan’da Nisan 2023’ten bu yana ordu ile Hızlı Destek Kuvvetleri arasındaki savaş devam ediyor. Çatışmalarda on binlerce kişi hayatını kaybetti ve savaş, dünyadaki en büyük yerinden edilme krizlerinden birine yol açtı.