Küresel piyasalarda ABD-İran geriliminin enerji arzına etkileri ve değişen faiz beklentileri fiyatlamaların odağında yer aldı. Brent petrolün varil fiyatı 100 dolar seviyesine yaklaşırken ABD tahvil faizleri yükseldi, hisse senedi piyasalarında ise karışık bir görünüm oluştu.
Fox News kanalına konuşan adı açıklanmayan üst düzey bir ABD'li yetkili, ABD ordusunun İran'ın Hark Adası ile Cask kentindeki bazı noktaları hedef aldığını bildirdi. İran'ın petrol ihracatı açısından merkezi konumdaki Hark Adası ve diğer stratejik noktalarla ilgili haberler, enerji tedarikine ilişkin endişeleri güçlendirdi.
Brent petrolde yükseliş, tahvil faizlerinde baskı
Kasım vadeli Brent petrolün varil fiyatı önceki işlem gününde yüzde 1 artışla 97,9 dolara yükseldi. Fiyat, yeni işlem gününde de yüzde 1,2 değer kazanarak 99,1 dolar seviyesinde seyretti.
Petroldeki yükseliş, küresel enflasyonun kalıcı olabileceği endişesini artırdı. Merkez bankalarının enflasyonist baskılar nedeniyle daha şahin bir tutum alabileceği beklentisi, tahvil piyasalarında satış baskısına yol açtı.
ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,82'ye çıkarak Kasım 2023'ten bu yana görülen en yüksek seviyeye yaklaştı. Para piyasalarında, ABD Merkez Bankasının gelecek haftaki toplantıda politika faizini 25 baz puan artıracağı beklentisi yüzde 60 düzeyinde bulunurken, yıl sonuna kadar bir faiz artışı daha yapılabileceğine yönelik tahminler korundu.
ABD'de cuma günü açıklanacak enflasyon verilerinin, Federal Rezervin olası para politikası kararına ilişkin yeni ipuçları vermesi bekleniyor. Tüketicilerin kısa vadeli enflasyon beklentisi ağustosta değişmeyerek yüzde 3,6 olurken tüketici kredileri temmuzda 18,1 milyar dolar artarak beklentileri aştı.
Yapay zeka yatırımları teknoloji hisselerine destek verdi
Enerji ve faiz kaynaklı baskıya karşın yapay zeka sektörüne yönelik iyimserlik gücünü korudu. Yeni adımlar ile yeni nesil dil modellerinin yeteneklerine ilişkin olumlu değerlendirmeler, hesaplama kapasitesi ve çip talebinin artacağı beklentisini destekledi.
Çip ve bellek üreticileriyle birlikte veri merkezi işletmeleri, ağ ekipmanı üreticileri ve diğer altyapı şirketlerinde talebin canlı kaldığı değerlendirildi. Yapay zeka iyimserliğinin güçlenmesi, önceki aylarda sanayi gibi geleneksel sektörlere yönelen yatırım akışının teknoloji ve yarı iletken hisselerine dönmeye başlamasına katkı sağladı.
ABD ve Avrupa endeksleri farklı yönlerde ilerledi
Jeopolitik riskler ve yükselen faiz beklentileri ABD borsalarında düşüşe neden oldu. S&P 500 yüzde 0,58, Nasdaq yüzde 0,32 ve Dow Jones yüzde 1,18 gerilerken ABD'de endeks vadeli kontratlar yeni güne karışık başladı.
Dolar endeksi 98,7 seviyesinde yatay seyretti. Altının ons fiyatı önceki işlem gününde yüzde 1,2 düşerek 4 bin 355 dolara inerken yeni işlem gününde yüzde 0,6 yükselişle 4 bin 382 dolara çıktı.
Avrupa piyasalarında Orta Doğu geriliminin enerji arzına yansımaları ve süren enflasyon riski takip edildi. Avrupa Merkez Bankasının üç temel faiz oranını 25'er baz puan artıracağı beklentisi öne çıkarken Başkan Christine Lagarde'ın açıklamalarının piyasa yönü açısından izleneceği belirtildi.
Avro, beklenen faiz artışı öncesinde dolar karşısında yüzde 0,1 değer kazanarak 1,1630'a yükseldi. Almanya'nın ihracatı temmuzda aylık bazda yüzde 0,8 azalırken İngiltere'de hava trafik kontrol hizmetlerinde yaşanan teknik sorun, önemli havalimanlarında uçuş aksaklıklarına yol açtı.
Fransa, Avrupa Birliği'nin gelecek 7 yıllık bütçesinin finansmanı için Birlik genelinde uygulanacak yeni vergilerden 60 milyar avronun üzerinde gelir elde edilmesini istedi. FTSE 100 ve FTSE MIB 30 yüzde 0,1 gerilerken CAC 40 yüzde 0,14 yükseldi. DAX 40 yatay seyretti, Avrupa'da endeks vadeli kontratlar ise güne negatif başladı.
Asya'da Çin enflasyonu izlendi
Asya borsalarında yönler ayrışırken Çin'in ağustos ayı enflasyon verileri açıklandı. Tüketici Fiyat Endeksi yıllık yüzde 0,8, Üretici Fiyat Endeksi ise yıllık yüzde 3,8 arttı.
Orta Doğu'daki saldırıların petrol tedarikine yönelik riskleri yükseltmesi, bölge piyasalarında risk algısını artırdı. Buna karşılık yarı iletken sektörüne yönelik yatırımcı ilgisinin devam etmesi piyasalara destek oldu.
Japonya Merkez Bankasına yönelik şahin beklentiler ve Japon hükümetinin müdahalesi, yenin değer kazanımını sürdürmesini sağladı. Dolar/yen paritesi yüzde 0,4 gerileyerek 153,3'e indi. Güney Kore'de Kospi yüzde 1,1 yükselirken Nikkei 225 yüzde 0,3, Hang Seng yüzde 0,5 düştü; Şanghay bileşik endeksi yatay kaldı.
Borsa İstanbul güne güçlü başladı
BIST 100 endeksi önceki işlem gününü yüzde 1,79 yükselişle 14.405,25 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasasında BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat ise akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,57 geriledi.
Sermaye Piyasası Kurulu, borsada işlem gören ihraççıların sermayesindeki pay sahipliği bildirim yükümlülüğü sınırını 11 Eylül 2026 gün sonundan itibaren yüzde 3 olarak belirledi. Doğrudan yüzde 3 ve üzeri paya sahip gerçek ve tüzel kişiler ile serbest fonlar dahil dolaylı olarak yüzde 10 ve üzeri payı bulunan gerçek ve tüzel kişileri gösteren tablolar, Merkezi Kayıt Kuruluşu tarafından anlık güncellenecek.
Dolar/TL önceki günü 48,4600 seviyesinde tamamladı ve bankalararası piyasada yeni güne 48,4740'tan başladı. BIST 100 endeksinde 14.500 ve 14.600 puan direnç, 14.300 ve 14.200 puan destek seviyeleri olarak izleniyor.
Günün veri gündemi
- 09.00: Japonya'nın ağustos ayı yıllık makine siparişleri
- 14.00: ABD'nin haftalık mortgage başvuruları
