Gazze Şeridi'ndeki sağlık sisteminin mevcut kapasitesine ilişkin değerlendirmede bulunan Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Sözcüsü Christian Lindmeier, bölgede tam anlamıyla işleyen bir hastane kalmadığını söyledi.
İsrail'in Ekim 2023'ten bu yana saldırılar düzenlediği ve abluka altında tuttuğu Gazze'de 36 hastaneden yalnızca 19'u kısmen hizmet verebiliyor. Lindmeier, diğer hastanelerin tamamen devre dışı kaldığını belirtti.
Sağlık hizmetleri ağır hasar gördü
Lindmeier'in aktardığına göre yaklaşık 2,1 milyon kişinin yardıma ihtiyaç duyduğu Gazze'de 3 binin biraz üzerinde yatak bulunuyor. Kullanılabilir yoğun bakım yatağı sayısı yaklaşık 100, doğum servisi kapasitesi ise yaklaşık 120 yatak seviyesinde.
DSÖ Sözcüsü, Gazze'nin geçmişte çok sayıda eğitimli hemşire ve doktora sahip olduğunu, eğitim hizmetlerinin geniş biçimde sunulduğunu ve aşılama oranlarının yüzde 90'ın üzerine çıktığını ifade etti. Ancak mevcut sağlık sisteminin esasen iflas ettiğini söyledi.
Hastalara, çocuklara, annelere ve babalara ihtiyaç duydukları sağlık hizmetini ulaştıramadıklarını belirten Lindmeier, sağlık kapasitesindeki kaybın tahrip edilen sistem ve yollarla daha da ağırlaştığını kaydetti.
Sevkiyat onayları 74 gün sürebiliyor
Gazze'ye ulaştırılacak bir sevkiyatın onaylanması ortalama 74 gün, yani yaklaşık 2,5 ay sürüyor. Onayın ardından yükün hazırlanması, sınırdan geçirilmesi, Gazze'ye taşınması ve ihtiyaç duyulan bölgelere gönderilmesi gerekiyor.
Lindmeier, sevkiyatın reddedilmesi halinde aynı onay için yeniden başvurulması gerektiğini ve ikinci girişimin de ortalama 74 gün sürebildiğini aktardı. Küçük ilaç paketlerinin onaylanma süresinin daha kısa, reddedilme oranının ise daha düşük olduğunu söyledi.
Büyük tıbbi cihazlarla laboratuvar ekipmanlarının girişinin nadiren onaylandığını veya uzun işlemlere tabi tutulduğunu belirten Lindmeier, laboratuvar ekipmanı olmadığında hastalıkların ve olası salgınların tespit edilemeyeceğini ifade etti. Görüntüleme cihazlarının çalışmaması da kırık kemik ve iç kanama gibi durumların teşhisini zorlaştırıyor; Gazze dışında basit bir müdahaleyle çözülebilecek sorunlar ağırlaşabiliyor.
Gazze'ye giren kamyon ve konteyner sayısının yardımların gerçek ihtiyaç sahiplerine ulaşıp ulaşmadığını tek başına göstermediğini belirten Lindmeier, tıbbi cihazlarla yedek parçaların gecikmesinin yüzlerce kişinin gereksiz yere hayatını kaybetmesine yol açtığını söyledi.
Yakıt sıkıntısı sağlık sistemini aksatıyor
Yardım araçları, Gazze'ye girdikten sonra yıkılmış yollar, kontrol noktaları ve devam eden saldırılar nedeniyle nihai varış noktalarına ulaşmakta zorlanıyor. Lindmeier, yardımların bölgeye girmesinin hastalara ulaştıkları anlamına gelmediğini kaydetti.
Gazze'deki yakıt sıkıntısının ambulansların çalışmasını ve sağlık hizmetlerini doğrudan etkilediğini belirten DSÖ Sözcüsü, elektrik hatlarının çatışmaların erken döneminde kesildiğini söyledi. Bölgenin enerji ihtiyacının tamamen jeneratörler ve diğer yedek güç kaynaklarıyla karşılanmaya çalışıldığını aktardı.
Hastanelerde ameliyathanelerin, doğumhanelerin ve görüntüleme cihazlarının çalıştırılması, binaların aydınlatılması ve sağlık personelinin uygun koşullarda müdahale edebilmesi için yüksek miktarda yakıt gerekiyor. Lindmeier, yakıt bulunmadığında temiz suya erişimin ve birçok tıbbi cihazın kullanımının da aksadığını ifade etti.
Binlerce hasta tahliye bekliyor
Lindmeier, Ekim 2023'ten bu yana yaklaşık 14 bin hastanın Gazze dışına tahliye edildiğini belirtti. Buna rağmen binlerce kişinin tahliye edilmeyi beklediğini, durumu kritik bazı hastaların ise bölgeden çıkarılamadığını söyledi.
Gazze'deki sağlık sisteminin yeniden inşasının uzun süreceğini ifade eden Lindmeier, çatışmaların sona ermesi ve çalışmaların hemen başlaması halinde bile sistemin yeniden işler hale gelmesinin yıllar alacağını kaydetti.
