ABD'nin Georgia eyaletinde, bankaların yaşlı ve savunmasız müşterilerini finansal dolandırıcılıktan korumak için yeni bir yasa devreye girdi. HB 945 sayılı yasa, 1 Temmuz 2026 itibarıyla banka ve kredi birliklerine, 65 yaş ve üzeri veya Alzheimer, demans gibi zihinsel engeli bulunan yetişkinlerin hesaplarındaki şüpheli işlemleri durdurma yetkisi tanıyor.
Yasaya göre, bir işlemin finansal istismarla bağlantılı olduğuna dair makul şüphe duyulduğunda, banka ödemeyi 15 iş günü süreyle askıya alabiliyor. Gerekli görülürse bu süre 15 iş günü daha uzatılabiliyor. Süreyi kısaltma veya uzatma konusunda nihai karar yetkisi ise mahkemelere ait.
Bildirim ve İrtibat Kişisi Zorunluluğu
Bankalar, bir işlemi durdurduktan sonraki 3 iş günü içinde hesap sahibine ve eğer belirlenmişse güvenilir irtibat kişisine yazılı olarak bilgi vermekle yükümlü. Ancak, istismara karıştığından şüphelenilen bir kişiye bildirim yapılması zorunlu değil. Ayrıca bankaların, çalışanlarına bu konuda eğitim vermesi ve şüpheli durumları incelemek için yazılı prosedürler oluşturması gerekiyor.
Yasa, hesap sahiplerinin bir güvenilir irtibat kişisi atamasına da olanak tanıyor. Bu kişi, hesaba para yönetme yetkisi olmadan, bankanın şüpheli bir durumda iletişime geçebileceği bir destek noktası olarak işlev görüyor. Banka, istismar şüphesi durumunda bu kişiyle iletişime geçerek hesap sahibinin durumunu doğrulayabiliyor.
ABD'deki Diğer Eyaletlerdeki Durum
Georgia, bu türden bir koruma sağlayan tek eyalet değil. Federal Ticaret Komisyonu (FTC) verilerine göre, ABD genelinde en az 33 eyalette bankaların şüpheli işlemleri durdurmasına izin veren yasalar mevcut. Son dönemde Colorado, Idaho, Maine, Maryland, North Carolina, Oklahoma, South Dakota ve Vermont gibi eyaletler de benzer düzenlemeleri hayata geçirdi.
Federal düzeydeki Senior Safe Act, finans profesyonellerini istismar şüphesini bildirmeye teşvik ediyor ancak ülke çapında tek tip bir işlem durdurma kuralı getirmiyor. Yatırım hesapları için FINRA Rule 2165 kapsamında aracı kurumların ulusal çapta işlem durdurma yetkisi bulunurken, banka hesapları için eyalet yasaları belirleyici oluyor.
Bankaların Görüşü ve Tüketici Tavsiyeleri
ABA Vakfı'nın 158 banka ile yaptığı bir ankete göre, işlem durdurma yasası olan eyaletlerdeki bankaların yarısı bu yetkiyi kullandığını belirtti. Yasası olmayan eyaletlerdeki bankaların ise yaklaşık %90'ı benzer bir yetkiyi destekliyor.
Uzmanlar, tüketicilerin yalnızca yasalara güvenmemesi gerektiğini vurguluyor. Bankanızın dolandırıcılık departmanıyla iletişime geçerek hesabınıza güvenilir irtibat kişisi ekleyip ekleyemeyeceğinizi ve şüpheli işlemlerde nasıl bir yol izlediklerini öğrenmeniz tavsiye ediliyor. Acil bir çağrı veya mesaj karşısında panikle hareket etmeden önce durumu değerlendirmek için zaman kazanmak da kritik önem taşıyor.
