Boston’da geçen yıl bir okul otobüsünün çarpması sonucu hayatını kaybeden 5 yaşındaki Lens Joseph’in ölümü, Transdev’in güvenlik sicilindeki büyük eksikliği görünür kıldı. Araştırma, şirketin adının federal veri tabanında yer alması gereken çok sayıda ölümcül kazanın farklı isimler altında kaydedildiğini ortaya koydu.
ProPublica ve WBUR’un ulaştığı bulgulara göre, Transdev’in son 10 yılda en az 60 ölümcül kazayla bağlantısı bulunuyor. Ancak federal sistemde bu kazaların yalnızca 18’i şirket adıyla görünüyor. Bu da 42 ölümcül kazanın Transdev’in kaydına işlenmediği anlamına geliyor.
Boston’daki ölümcül kaza
Lens Joseph’in öldüğü kazada, savcılara göre otobüs sürücüsü daha önce bir posta kamyonuna çarptı, dur işaretini görmezden geldi ve birkaç durağı kaçırdı. Ardından çocuğu evinin önünde sokağın yanlış tarafında indirdi ve Lens’in otobüsün önünden karşıya geçmeye çalıştığı sırada çocuğa çarptı.
Boston Public Schools için çalışan otobüsün sürücüsü Transdev tarafından işe alınmış ve eğitilmişti. Buna rağmen kaza, federal güvenlik kayıtlarında Transdev adıyla görünmedi. Kayıtlarda motor taşıyıcı olarak Boston’un Motor Vehicle Management Bureau kısaltması yer aldı.
Kayıt sistemi kazaları neden saklıyor?
Federal Motor Carrier Safety Administration, ticari araçların güvenlik takibini bu kayıtlar üzerinden yapıyor. Ancak kurumun olayları sınıflandırma yöntemi, bir şirketin ölümcül kazalarının yalnızca bir bölümünü görünür kılıyor. Kaza tutanakları, sahada müdahale eden polislerin kullandığı farklı isimler nedeniyle şirketle eşleştirilemiyor.
Bu nedenle aynı kaza, kimi zaman otobüsleri işleten şirket yerine hizmeti veren kamu kurumu ya da satın alınan başka bir şirketin adıyla kayda geçiyor. Şirketlerin bu kazaları sahiplenmesi de zorunlu değil. Böylece denetleyiciler, belediyeler ve kamuoyu işletmecinin gerçek güvenlik tablosunu tam olarak göremiyor.
En az 16 eyalete yayılan ölümcül kazalar
Verilere göre Transdev’le bağlantılı ölümcül kazalar en az 16 eyalete yayılıyor. Bu kazalarda yayalar, bisikletliler ve diğer araçlardaki kişiler yaşamını yitirdi. Lens Joseph’in ölümü ve en az iki başka olayda ise sürücüler hakkında ceza davası açıldı.
Şirket, tek tek kazalar hakkında yorum yapmadı. ABD operasyonlarını yöneten Transdev yetkilisi Laura Hendricks de röportaj talebini reddetti. Yazılı açıklamada şirket, federal raporlama standartlarına uyduğunu ve şeffaflık ile sürekli iyileştirmenin güvenlik yaklaşımının merkezinde olduğunu savundu.
Şirket ile kurumlar arasındaki boşluk
Transdev, kazaların raporlanmasının kolluk kuvvetlerinin sorumluluğunda olduğunu vurguladı. Ancak yayınların yaptığı karşılaştırmada, şirketin kayıtlarıyla resmi veri tabanı arasındaki farkın çok büyük olduğu görüldü. Şirket, kendisine iletilen bazı kaza listelerini kontrol etti ve bunların çoğunun kendi kayıtlarıyla eşleştiğini doğruladı; fakat hepsi için kayıt bulunmadığını da kabul etti.
Federal kurum tarafında ise sessizlik dikkat çekti. FMCSA Başkanı Derek Barrs ile röportaj talebi yanıtsız kaldı, gönderilen sorulara da cevap verilmedi. Kurumun güvenlik ölçüm sistemi kamuya açık olsa da, kazaların hangi şirketle bağlantılı olduğunu her zaman doğru göstermiyor.
Gizli kalan sicilin sonucu
Önceki federal incelemeler açısından da sorun aynı yerde toplanıyor: Bir şirketin tüm ciddi kazaları görünmüyorsa, denetim gerçeği yansıtamıyor. Eski bir FMCSA yetkilisi olan Darin Jones, tam tablo olmadan bir taşıyıcının güvenli çalışıp çalışmadığını anlamanın mümkün olmadığını söyledi.
Araştırma, Boston’da Transdev’e ait okul servisi hattının son 10 yılda ciddi kaza yaşamadığı izleniminin doğru olmadığını da ortaya koydu. Yalnızca Boston’da bile en az 71 ciddi kazanın şirket adı dışında kaydedildiği tespit edildi.
Uzmanlar, özellikle okul çocuklarını taşıyan hatlarda veri doğruluğunun hayati olduğunu söylüyor. Kaza kayıtları eksik kaldığında, işletmecilerin performansı da kamu güvenliği açısından tam olarak değerlendirilemiyor.
