Fransa'da genel grev gerildi: 1,6 milyon yürüdü, Lyon'da çatışma çıktı

Sendikaların öncülüğündeki genel grev, perşembe günü yüz binlerce kişiyi Fransa sokaklarına çıkardı. İçişleri Bakanlığı yaklaşık 600 bin, CGT sendikası ise yaklaşık 1,6 milyon gösterici olduğunu açıkladı. Lyon'da polis tazyikli su ve göz yaşartıcı gaz kullandı, Eyfel Kulesi gün boyunca kapalı kaldı.

Fransa, ülkenin başlıca sendikalarının çağrısıyla düzenlenen ulusal genel grev nedeniyle perşembe günü kısmen durma noktasına geldi. İşçiler, emekliler, öğretmenler ve öğrenciler daha yüksek ücret, daha iyi emekli maaşları, daha güçlü kamu hizmetleri ve okullara daha fazla kaynak talebiyle sokaklara çıktı. Gün, haftalardır süren huzursuzluğun ardından Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron hükümeti için yeni bir sınav oldu.

Taraflar katılım konusunda büyük ölçüde farklı rakamlar açıkladı. İçişleri Bakanlığı, yerel saatle 17.00 itibarıyla başkent Paris dahil ülke genelindeki gösterilere yaklaşık 600 bin kişinin katıldığını bildirdi. Örgütlenmeye öncülük eden radikal sol çizgideki CGT sendikası ise yaklaşık 1,6 milyon kişinin yürüdüğünü, bunların 350 bininin başkentte olduğunu açıkladı.

Görüntülerde Fransız çevik kuvvet polislerinin kalkanlarının arkasında kalabalığın içine ilerlediği ve gözaltılar sırasında bazı göstericileri yere yatırarak etkisiz hale getirdiği görülüyor. Hükümet polis taktiklerini savunurken, olası ihlallerin soruşturulacağını belirtiyor. Eğitim protestolarının 17 Eylül'de başlamasından bu yana yaklaşık 8 bin kişi gözaltına alındı.

Sokaklarda 70 bin güvenlik görevlisi

İçişleri Bakanı Laurent Nuñez, çarşamba günü gazetecilere yaptığı açıklamada ülke genelinde 220'den fazla protesto beklenildiğini söyledi. Nuñez, zırhlı araçlar, dronlar ve helikopterlerin desteğiyle yaklaşık 70 bin polis ve jandarmanın görev yapacağını belirtti. Macron da aynı gün savunma ve güvenlik toplantısı düzenledi.

Ulusal grev sırasında görev yapan Fransız çevik kuvvet polisi

Bakanlık, saat 13.00'te yaptığı açıklamada polisin "durumu kontrol altında tuttuğunu ancak ortamın gerginliğini koruduğunu" bildirdi. Bakanlık ayrıca X'te, "Protesto etmek bir haktır ancak başkalarını tehlikeye atmak ve mülke zarar vermek hoş görülemez" uyarısında bulundu. Rennes, Toulouse, Bordeaux, Strasbourg ve Paris'teki liselerin yakınında havan topu atıldığını, yangınlar çıkarıldığını, yolların kapatıldığını ve görevlilere cisimler atıldığını açıkladı.

Bu görüntülerde Paris polis helikopterlerinin protestolar sırasında kent üzerinde uçarak olası huzursuzluk ve yağma olaylarını izlediği görülüyor. Paris mahkemesi, polis valiliğinin belirlediği ve République Meydanı'ndan Nation Meydanı'na uzanan yürüyüş güzergahını onayladı. Grev nedeniyle Eyfel Kulesi de gün boyunca ziyaretçilere kapatıldı.

Barikatların önünde öğrenciler var

Lise ve üniversite öğrencileri, haftalardır kendi düzenledikleri barikat eylemlerinin ardından greve katıldı. Paris'te Panthéon-Assas Üniversitesi ile Victor Hugo, Sophie Germain, Claude Monet, Hélène Boucher ve Simone Weil liselerinin girişlerini kapattılar. Polis, Honoré de Balzac Lisesi önünde göz yaşartıcı gaz kullandı; görevliler rue de Rivoli'de öğrencilere coplarla müdahale etti. Bordeaux, Toulouse, Rennes, Lille ve Strasbourg'da da barikatlar kuruldu.

Toulouse yakınlarındaki Tournefeuille'de bir liseye atılan havai fişekler, öğrenci işleri ofisinin yanmasına yol açan bir yangın başlattı. Öğrenciler ve personel tahliye edildi. Eğitim Bakanı Edouard Geffray X'te, "Bu suç teşkil eden davranış mutlak bir skandaldır" diye yazdı. Öğrenci sendikaları 1.000'den fazla lisenin barikatlarla kapatıldığını veya faaliyetlerine ara verdiğini belirtirken, Eğitim Bakanlığı bu sayıyı 81 olarak açıkladı.

Bu kısa görüntülerde Lyon'daki göstericilerin polis memurlarına boya attığı görülüyor. Geffray, grevden önce devlet liselerinde planlanan 836 kadro kesintisinden vazgeçileceğini ve lise öğretmenleri için 500 yeni kadro açılacağını duyurmuştu. En yoksul bölgelerdeki liselerin yarısında sınıf mevcutlarının 2027 eğitim yılından itibaren 28 öğrenciyle, tüm liselerde ise 2028'den itibaren sınırlandırılması planlanıyor. Başbakan Sebastien Lecornu, yerel yönetimlerin okulları yenilemesi için yaklaşık 4,4 milyar dolar ayırdı.

Paris'teki République Meydanı'nda döviz taşıyan göstericiler

"Bizi hiçbir şey durduramayacak"

CGT lideri Sophie Binet, Paris yürüyüşü öncesinde, "Hükümet gösterileri engellemeye çalıştı. Gösteriler her zamankinden daha büyük" dedi. Binet sözlerini şöyle sürdürdü: "Mesaj şu: 'Bizi hiçbir şey durduramayacak; seferberliği sona erdirecek tek şey taleplerimize verilecek bir yanıt.' Bekledikçe bunun bedeli artacak." Sendikalar ortak açıklamalarında, "Ücretler ve emekli maaşları dışında her şey yükseliyor" ve "Öfke çok büyük" ifadelerini kullandı.

Görüntülerde Lyon'da polisin göstericilere tazyikli su ve göz yaşartıcı gaz kullandığı görülüyor. İçişleri Bakanlığı, kentte görevlilerin bir kısmı siyah giyinmiş ve yüzleri kapalı birkaç yüz radikal göstericiyle karşı karşıya kaldığını açıkladı. Bakanlık, şiddet olaylarının kontrol altına alındığını ancak gerginliğin sürdüğünü bildirdi. Paris'te yürüyüş neşeli bir atmosferde başladı ancak yaklaşık iki saat sonra kortejin önündeki kişiler polisle çatıştı ve polis göz yaşartıcı gaz kullandı.

Cumhurbaşkanlığı seçimi öncesi sınav

Protestolar, cumhurbaşkanlığı seçimine beş ay kala düzenlendi. Macron üçüncü kez aday olamayacak ve mayıs ayında görevden ayrılacak. Aşırı sağ lideri Marine Le Pen X'te, "Toplumsal kriz siyasi yanıtlar bulmalı ve biz bu yanıtları sağlayacağız" diye yazdı. Merkez sol aday Raphaël Glucksmann Paris'te yürüdü ve gazetecilere, "Bu ülkenin adalete ihtiyacı var. Fransız halkını yeniden bir araya getireceğiz" dedi. Bazı aktivistler Glucksmann'ın gelişinde onu yuhaladı. Radikal sol lider Jean-Luc Mélenchon da yürüyüşe katıldı.

Bu görüntülerde Lyon protestoları sırasında alevler içindeki bir araç görülüyor. Bazı kentlerde çöp kutuları da ateşe verildi. Hareket, Paris dışındaki Créteil'de bulunan Antoine de Saint-Exupéry Lisesi'ndeki personel eksikliğine karşı düzenlenen protestoyla başladı. Ülke genelindeki okullara yayılan hareket, yaşam maliyetleri ve kamu hizmetleri konusundaki daha geniş bir isyana dönüştü. Eğitim Bakanlığı, devlet ilkokullarındaki öğretmenlerin yüzde 17,5'inin greve katılmasının beklendiğini ve iş bırakma eyleminin nükleer enerji santrallerindeki üretimi de düşürdüğünü açıkladı.

Videolar: ConflictTR / X. Fotoğraflar: Anadolu Ajansı