İspanyol bankacılık sektörü, ABD merkezli küresel ödeme ağlarına alternatif oluşturan önemli bir adım attı. Yaklaşık 40 bankanın ortak girişimi olan Bizum platformu, mağazalarda doğrudan banka hesabından ödeme yapılmasını sağlayan Bizum Pay sistemini kullanıma sundu.
Yeni sistem, kullanıcıların Android telefonlarındaki banka uygulaması veya Bizum Pay dijital cüzdanı aracılığıyla, mağazalardaki POS cihazlarına telefonlarını yaklaştırarak ödeme yapmasına olanak tanıyor. Ödemeler, herhangi bir aracı kurum olmaksızın doğrudan müşterinin hesabından mağaza hesabına aktarılıyor. iPhone kullanıcılarının ise Apple'ın NFC erişimini üçüncü taraf uygulamalara açmasının ardından sisteme dahil olması bekleniyor.
Visa ve Mastercard devre dışı kalıyor
Bizum Pay'in en çarpıcı özelliği, ABD merkezli Visa ve Mastercard gibi uluslararası kart ağlarına ihtiyaç duymaması. İspanya'da ve Avrupa genelinde kartlı ödemelerin büyük bölümünü kontrol eden bu ağlara bağımlılık, "stratejik bağımlılık" olarak nitelendiriliyor. Sistem, banka hesabından banka hesabına anlık transfer modeliyle aracıları ortadan kaldırarak işlem maliyetlerini düşürmeyi ve Avrupa'nın kendi ödeme altyapısını güçlendirmeyi amaçlıyor.
İspanyol bankacılık devi BBVA'dan yapılan açıklamada, Bizum'un kişiden kişiye ödemeler, e-ticaret ödemeleri ve fiziki mağaza ödemeleri olmak üzere üç temel kullanım alanı bulunduğu belirtildi. Müşterilerin yalnızca telefon numarasıyla, ek bir uygulama indirmeden bankanın kendi mobil uygulaması üzerinden işlem yapabildiğine dikkat çekildi.
BBVA açıklamasında, "Bu durum, kartlı ödemelerin geleneksel olarak uluslararası kart ağlarına dayandığı bir pazarda özellikle önemli. Müşterilerin mevcut bankacılık ilişkileri üzerinden işleyen banka tabanlı bir ödeme çözümü sunarak Bizum, Avrupa'daki dijital ödeme çözümlerinin önemli bir ölçeğe ulaşabileceğini, kolaylık sağlayabileceğini ve tüketici güvenini kazanabileceğini gösterdi" ifadeleri kullanıldı.
Avrupa'nın ödeme bağımsızlığı arayışının parçası
İspanya'nın bu hamlesi, Avrupa'nın daha geniş kapsamlı "ödeme sistemi bağımsızlığı" çabalarının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Kartlı ödemelerde küresel lider konumundaki Visa, geçen yıl dünya genelinde 257,5 milyar işlemle 14,2 trilyon dolarlık hacme ulaştı. Mastercard ise 2024'te 160 milyar işlemle 9,8 trilyon dolar büyüklüğe erişti.
Benzer bir hedefle, Fransa, Almanya, Belçika ve Hollanda merkezli bankaların geliştirdiği Wero sistemi de yola çıkmış durumda. Bu gelişmeler, Avrupa Merkez Bankası'nın (ECB) yürüttüğü dijital avro projesiyle eşzamanlı ilerliyor. ECB Başkanı Christine Lagarde, daha önce yaptığı bir açıklamada, "Avrupa'nın acilen kendi dijital ödeme sistemini kurması gerektiği" uyarısında bulunmuştu.
İspanya'da 30 milyondan fazla kullanıcısı bulunan Bizum'un mağaza içi ödeme özelliğinin ülke genelinde tamamen yaygınlaşmasının birkaç ay sürmesi öngörülüyor. BBVA, Bizum'un önümüzdeki dönemde İspanya'nın ötesine yayılmasının beklendiğini, böylece kullanıcıların kendi ülkelerindeki banka uygulamalarıyla Avrupa'nın diğer katılımcı ülkelerinde de anlık ödeme gerçekleştirebileceğini vurguladı.