New Mexico Valisi Michelle Lujan Grisham, Uyuşturucuyla Mücadele Dairesi'ni (DEA) eyalette fentanil krizini körüklemekle suçlayarak federal hükümetten tazminat ödenmesini talep etti. Grisham, DEA'nın 2023-2025 yılları arasında yürüttüğü gizli bir operasyon sırasında milyonlarca fentanil hapının sokaklara ulaşmasına sessiz kaldığını ve eyalet yetkililerine haber vermediğini öne sürdü.
Vali Grisham, pazartesi günü düzenlediği basın toplantısında, "Bu, uzun kariyerimde gördüğüm en sorumsuz ve en iğrenç eylemdir" dedi. DEA'nın tutumu nedeniyle New Mexico'nun kolluk kuvvetleri, davranışsal sağlık hizmetleri, bağımlılık tedavisi ve diğer kamu güvenliği girişimlerine 1,5 milyar doların üzerinde kaynak aktarmak zorunda kaldığını belirtti.
Grisham, "DEA, hiçbir tutuklama yapmadan, delil toplamadan ve bildiğimiz kadarıyla hiçbir yere haber vermeden binlerce fentanil hapının dağıtılmasını sessizce izledi" ifadelerini kullandı. "Bu eyalete verilen zararın ve on yıl boyunca herkesin paylaşacağı kamu güvenliği risklerinin bedelini birileri ödemeli."
Vali, federal hükümetin New Mexico'nun fentanil salgınıyla mücadele için harcadığı parayı geri ödemesini, Kongre'nin gelecekte benzer DEA operasyonlarını yasaklamasını ve sorumluların kişisel olarak hesap vermesini istedi.
New Mexico Başsavcısı Raúl Torrez de geçtiğimiz günlerde DEA hakkında cezai soruşturma başlattığını duyurdu. Associated Press'in (AP) haberine göre, DEA ajanları 2023-2025 yılları arasında daha büyük ceza davaları oluşturmaya çalışırken büyük fentanil sevkiyatlarını defalarca izledi ancak müdahale etmedi.
Torrez, soruşturmanın cezai kovuşturma, hukuk davaları ve gelecekte benzer davranışları önlemeye yönelik yapısal reformlar dahil tüm yasal yolları inceleyeceğini söyledi. "Fentanil yüzünden çocuklarını, kardeşlerini ve ebeveynlerini kaybeden aileler, federal hükümetin neyi bildiği ve neyi yapmadığı konusunda gerçeği hak ediyor" dedi.
Torrez, "Eğer DEA zehir toplumlarımıza akarken öylece durup izlediyse, bu bürokratik bir başarısızlık değil, korumaya yemin ettiği insanlara ihanettir" diye konuştu.
Vali Grisham, daha önce de federal hükümetin New Mexico'ya zarar veren başarısızlıklarına dikkat çekti. COVID-19 salgınına verilen federal yanıt ve ABD Orman Hizmetleri'nin kontrollü yakma çalışmalarının eyaletin en büyük orman yangınına yol açması gibi örnekleri hatırlatan Grisham, bu yangının milyarlarca dolarlık federal sorumluluk anlaşmasıyla sonuçlandığını ve DEA operasyonunun da benzer bir hesap verebilirliğe yol açması gerektiğini savundu.
Grisham, yönetiminin hem Biden hem de Trump döneminde New Mexico'nun artan fentanil kriziyle mücadele için daha fazla federal kaynak, ek DEA ajanı ve koordineli çaba talep ettiğini ancak bu taleplerin yanıtsız kaldığını söyledi. "Her iki yönetimden de New Mexico'da kamu güvenliği konusunda daha fazlasını yapmasını istedik" diyen Grisham, birden fazla toplantı yapıldığını, mektuplar gönderildiğini ancak "dikkat çekici bir sessizlikle" karşılaştıklarını ifade etti.
Vali ayrıca federal kurumların benzer operasyonlar öncesinde eyalet ve yerel yetkililere bildirimde bulunmasını zorunlu kılan yasalar çıkarılması, kesintiye uğrayan yaklaşık 25 milyon dolarlık federal davranışsal sağlık ve kamu güvenliği fonunun geri verilmesi ve gelecekte benzer DEA taktiklerinin kullanılmasını engelleyecek mevzuat yapılması çağrısında bulundu.
Operasyonu onaylayan veya denetleyenlerin hesap vermesi gerektiğini vurgulayan Grisham, "Bu dağıtımın kimseye haber verilmeden tekrar tekrar yapıldığını bilenlerin sorumlu tutulmasını istiyorum" dedi. "Bu bir öfke kaynağı. Bağımlılık ve fentanil ölümleriyle mücadele etmemiz için gereken süre boyunca sorumlu olmalılar."
