ABD Başkanı Donald Trump'ın yönetimi, başkanlık uçağı Air Force One ile ilgili haberler yapan New York Times gazetesinin muhabirlerine mahkeme celbi çıkardı. Bu hamle, Trump ile bağımsız medya arasındaki gerilimin yeni bir aşaması olarak görülüyor.
New York Times'ın açıklamasına göre, en az dört muhabir mahkeme celbi aldı. Celplerin bazıları federal ajanlar tarafından gazetecilerin evlerine teslim edildi. Muhabirlerin, çarşamba günü Manhattan'da bir büyük jüri önünde ifade vermeye zorlanacağı belirtildi.
Basın örgütlerinden kınama
Gazetenin avukatı David McCraw, "Federal kolluk kuvvetlerinin haber muhabirlerinin kapısına dayanması, Anayasa'ya ve onun koruduğu basın özgürlüğüne inanan her Amerikalının vicdanını sarsmalıdır" dedi.
Sınır Tanımayan Gazeteciler Örgütü (CPJ) Üst Yöneticisi Jodie Ginsberg, celplerin geri çekilmesini talep ederek, "Bu celpler, Başkan Trump'ın bağımsız haber kuruluşlarını tehdit ve sindirme çabalarında olağanüstü bir tırmanıştır" ifadelerini kullandı.
Mahkeme celplerine, Trump'ın Adalet Bakanlığı'ndaki üst düzey bir yetkili olan New York Güney Bölgesi Başsavcısı Jay Clayton tarafından onay verildi. Clayton'ın, ulusal istihbarat direktörü olması bekleniyor.
Ankara'daki NATO zirvesi dönüşü
Olayın merkezinde, New York Times'ın Trump'ın Ankara'daki 2026 NATO zirvesinden dönüş uçuşuna ilişkin haberleri yer alıyor. Trump, dönüşte yeni Air Force One yerine eski başkanlık uçağını kullandı.
8 Temmuz'daki basın toplantısında Trump, güvenlik endişelerine atıfta bulunarak, "Bir başkanın hayatı çok tehlikelidir" dedi ve "İran'ın öldürme listesinde bir numarayım" ifadesini ekledi.
Aynı gün New York Times, isimsiz kaynaklara dayandırdığı haberinde, değişikliğin Gizli Servis'in güvenlik talebi üzerine yapıldığını bildirdi. Ertesi gün yayımlanan takip haberinde ise, yeni uçağın eski uçağın güvenlik kabiliyetlerine sahip olmadığı ve gerekli yükseltmelerin yapılması için zaman olmadığı belirtildi. Uzmanlar, güncellemelerin maliyetinin 1 milyar dolara kadar çıkabileceğini tahmin ediyor.
Hedef alınan dört gazeteci Eric Schmitt, Tyler Pager, Eric Lipton ve Julian E. Barnes oldu.
New York Times'a göre, celpler çıkarılmadan önce FBI'dan üst düzey bir yetkili, gazeteyle temasa geçerek ulusal güvenliği gerekçe gösterip haberi bekletmesini ve isimsiz kaynaklar hakkında bilgi vermesini istedi. Gazete, bu talebi reddetti.
Trump'ın medyayla süregelen mücadelesi
Mahkeme celpleri, Trump yönetimi ile ABD medyası arasındaki son çatışmayı temsil ediyor. Trump'ın New York Times ile uzun süredir devam eden bir hukuki mücadelesi bulunuyor. Eylül ayında gazeteye 15 milyar dolarlık tazminat davası açtı, davayı ekim ayında yeniden dosyaladı.
Trump, BBC'ye 10 milyar dolarlık dava açarak bir belgeselin 6 Ocak 2021'deki Kongre Binası saldırısı öncesindeki konuşmasını çarpıttığını savundu. Ayrıca, Wall Street Journal'dan da 10 milyar dolar talep ediyor.
Ocak ayında FBI, Washington Post muhabiri Hannah Natanson'ın evine baskın düzenlemişti. En az iki hakim, Trump yönetiminin bu baskında ele geçirdiği bilgileri kullanmasını yasakladı.
Senato Azınlık Lideri Chuck Schumer, sosyal medyadan yaptığı paylaşımda mahkeme celplerini eleştirdi. Schumer, "Bu mahkeme celbi, ağır bir yetki aşımı ve federal kolluk kaynaklarının her Amerikalıyı alarma geçirmesi gereken iğrenç bir şekilde kötüye kullanılmasıdır" dedi.
New York Times avukatı McCraw, Beyaz Saray'ın "Amerikan halkının hükümetlerinin nasıl işlediğini bilme hakkını" kısıtlamaya çalıştığını savundu.