Rohingya Müslümanlarının Myanmar’ın Arakan eyaletindeki durumuna ilişkin çağrıda bulunan BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, uluslararası toplumdan harekete geçmesini ve uluslararası hukuk kapsamındaki sorumluluklarını yerine getirmesini istedi.
BM Sözcüsü Stephane Dujarric, Guterres’in Rohingya krizine yeniden dikkat çektiğini ve gerekli adımların atılmasını talep ettiğini söyledi. Dujarric’e göre Myanmar, Bangladeş ve bölgedeki güvenlik koşulları kötüleşirken kalıcı çözüm ihtimali de zayıflıyor.
Dujarric, insani yardım için ayrılan finansmanın azalmasının kurtarma ve yardım faaliyetlerini olumsuz etkilediğini belirtti. Myanmar’da Rohingyalar ile diğer toplulukların çatışmalar ve zorunlu yer değiştirmelerle karşı karşıya kaldığını, insan hakları ihlallerinin ise sürdüğünü aktardı.
Hareket kısıtlamaları ve insani yardıma erişim önündeki engellerin devam ettiğini kaydeden Dujarric, her yıl yüzlerce sivilin hayatını kaybettiğini ifade etti. Rohingyaların keyfi gözaltı ve cinsel şiddete maruz kaldığını da söyledi.
Guterres, sivillerin uluslararası insancıl hukuk, insan hakları hukuku ve uluslararası göç hukuku dahil ilgili uluslararası hukuk yükümlülükleri doğrultusunda korunması gerektiğini vurguladı. Bangladeş ile Rohingya mültecilerini kabul etmeye hazır diğer ülkelerin tutumunu memnuniyetle karşıladığını belirterek, Myanmar’dan kaçan kişilere koruma sağlanması çağrısı yaptı.
Denizde çok sayıda Rohingyanın hayatını kaybetmesinden duyduğu endişeyi dile getiren Guterres, bölgedeki arama ve kurtarma çalışmalarında iş birliği yapılmasını istedi.
BM Genel Sekreteri, Myanmar’daki krizin kapsamlı bir siyasi çözüme kavuşturulması için ortak hareket edilmesi gerektiğini söyledi. Uluslararası toplumdan, Rohingyaların gönüllü, güvenli, onurlu ve sürdürülebilir dönüşünü mümkün kılacak koşullar oluşana kadar insani yardım, geçim kaynakları ve kendi kendine yeterlilik desteğini sürdürmesini talep etti.
Arakan’daki şiddetin geçmişi
Myanmar’ın Arakan eyaletinde 2012’de Budistler ile Müslümanlar arasında çatışmalar yaşandı. Çatışmalarda çoğunluğu Müslümanlardan oluşan binlerce kişi hayatını kaybederken yüzlerce ev ve iş yeri yakıldı.
25 Ağustos 2017’de Arakan’daki sınır karakollarına yönelik saldırılar gerekçe gösterilerek Myanmar ordusu ve Budist milliyetçiler tarafından geniş çaplı bir şiddet kampanyası başlatıldı. Birleşmiş Milletler verilerine göre Ağustos 2017’den bu yana 900 binden fazla Rohingya Müslümanı baskı ve zulümden kaçarak Bangladeş’e sığındı.
Uluslararası insan hakları kuruluşları, yüzlerce köyün yok edildiğini gösteren uydu görüntüleri yayımladı. BM ve uluslararası insan hakları kuruluşları, Rohingyalara yönelik şiddeti etnik temizlik veya soykırım olarak nitelendiriyor.