ABD, Gana’nın Microfinance and Small Loans Centre adlı kamu kurumunun eski üst yöneticisi Sedina Tamakloe-Attionu’yu, yolsuzluk suçlamalarıyla ilgili mahkûmiyetinin ardından Gana’ya iade etti. Gelişme, iki ülke arasında yolsuzlukla mücadelede iş birliğinin dikkat çeken bir örneği olarak öne çıktı.
Mahkûmiyetin dayandığı dosya
Tamakloe-Attionu, 2024 yılında Akra Yüksek Mahkemesi tarafından yokluğunda yargılandı ve suçlu bulundu. Kararda hırsızlık, devlete mali zarar verme, kara para aklama, komplo ve ihale sürecine ilişkin suçlamalar dahil 70’ten fazla maddede mahkûmiyet yer aldı.
Mahkeme, eski yetkiliye 10 yıl ağır çalışma cezası verdi. Suçlamalar, 2013 ile 2016 yılları arasında kurumun yönettiği ve dağıttığı kaynaklarla bağlantılıydı.
6 milyon doları aşan kamu zararı iddiası
İddialara göre, Tamakloe-Attionu kamu programı için ayrılan kaynakların kötüye kullanılmasında rol aldı. ABD’nin Gana’daki büyükelçiliği de iade işlemini duyururken, olayın 6 milyon doları aşan Gana vergi mükellefi fonunun zimmete geçirilmesiyle ilgili olduğunu açıkladı.
Büyükelçilik, bu adımı ABD ile Gana arasındaki hukuk uygulama ortaklığının bir göstergesi olarak tanımladı ve iadenin 2009’dan bu yana ABD’den Gana’ya yapılan ilk iade olduğunu bildirdi.
ABD mahkemesinden transfer kararı
Süreç, Nevada’daki bir ABD federal mahkemesinin nisan ayında Gana’nın iade talebini kabul etmesiyle ilerledi. Mahkeme, iki ülke arasındaki anlaşma kapsamında transfer için yeterli gerekçe bulunduğuna hükmetti.
Kayıtlara göre Tamakloe-Attionu, yargılama sürerken tıbbi tedavi için ABD’ye gitmiş, ancak geri dönmemişti. Bu durum, hakkındaki yargılamanın yokluğunda tamamlanmasına yol açtı.
Gana’da kurumun görev alanı neydi?
Microfinance and Small Loans Centre, Gana hükümetine bağlı bir kurum olarak küçük işletmelere, kırılgan gruplara ve yoksullukla mücadele programlarına mikrofinans ve küçük kredi desteği sağlamak için kurulmuştu. Dosya, bu kaynakların yönetimi ve dağıtımı etrafında şekillendi.
Gana Üniversitesi’nden hukuk akademisyeni Kwadwo Appiagyei-Atua, gelişmenin uluslararası iş birliğinin etkili şekilde çalıştığını gösterdiğini söyledi. Ona göre iade anlaşmaları, bir ülkenin vatandaşının karıştığı suçlarda adaletin sağlanması için kullanılabiliyor.
İade kararıyla birlikte, Gana’da yüksek profilli yolsuzluk dosyalarından biri sınır ötesi hukuk mekanizması üzerinden yeni bir aşamaya taşınmış oldu.