ABD'de emekliliğe vergi avantajlı birikim yapmanın iki yaygın yolu vardır. 401(k), işverenin sunduğu ve katkının maaştan kesildiği plandır. IRA (Individual Retirement Arrangement) ise kişinin kendi açtığı emeklilik hesabıdır. Bu sayfada IRS'in açıkladığı 2026 sınırlarını, gelire bağlı sınırları, para çekme kurallarını ve ABD'den ayrılanlar için dikkat edilecek noktaları bulacaksınız.
401(k) ve benzeri işveren planları (2026)
- Çalışan katkısı (elective deferral) sınırı 24.500 $. Bu sınır 401(k), 403(b), devlet 457 planları ve federal Thrift Savings Plan için geçerlidir (2025'te 23.500 $).
- 50 yaş ve üstü ek katkı (catch-up): 8.000 $. Böylece 50 yaş ve üstündekiler toplam 32.500 $ katkı yapabilir.
- 60, 61, 62 ve 63 yaşındakiler için daha yüksek ek katkı: 11.250 $ (SECURE 2.0 yasası).
- Birden fazla plana katılıyorsanız bütün planlardaki katkılarınız toplanır.
- Planınız daha düşük sınır koyabilir. Ek katkı yapabilmek için planın buna izin vermesi gerekir.
- Toplam katkı sınırı (sizin katkınız, işverenin eşleştirmesi ve diğer işveren katkıları): ücretinizin %100'ü ya da 72.000 $, hangisi düşükse. Ek katkılarla 80.000 $, 60–63 yaşında 83.250 $'a kadar çıkar.
- Katkı hesabına girebilecek ücret sınırı: 360.000 $.
- SIMPLE planları: 17.000 $; 50 yaş ve üstü ek katkı 4.000 $; 60–63 yaş ek katkı 5.250 $. Belirli SIMPLE planlarında sınır 18.100 $, ek katkı 3.850 $.
- Fazla katkı: yıllık sınırı aştıysanız ertesi yılın 15 Nisan'ına kadar plan yöneticinize bildirip fazlayı çektirin. Çekilmezse aynı para iki kez vergilenir.
IRA sınırları (2026)
- Bütün geleneksel (traditional) ve Roth IRA'larınıza yapacağınız toplam yıllık katkı: 7.500 $, 50 yaş ve üstü 8.600 $ (ek katkı 1.100 $). Vergiye tabi ücretiniz bundan azsa, sınır ücretiniz kadardır.
- 2020'den beri katkı için yaş sınırı yok.
- Eş IRA'sı: ortak beyanname veriyorsanız ücreti olmayan eş de katkı yapabilir. İki eşin toplam katkısı ortak beyandaki vergiye tabi ücreti geçemez.
- Devir (rollover) katkıları bu sınıra dahil değildir.
- Fazla katkı: fazla tutar hesapta kaldığı her yıl için %6 vergi doğar. Beyanname süresine (uzatma dahil) kadar fazlayı ve getirisini çekerek bu vergiden kurtulursunuz.
Gelire göre sınırlar (2026)
- Geleneksel IRA katkısının vergiden düşülmesi. Siz ya da eşiniz işyerinde bir emeklilik planına dahilseniz indirim şu gelir aralıklarında azalır ve sonra biter:
- bekâr ve planlı: 81.000 – 91.000 $
- evli ortak beyan, katkı yapan eş planlı: 129.000 – 149.000 $
- katkı yapan eş planlı değil ama eşi planlı: 242.000 – 252.000 $
- evli ayrı beyan ve planlı: 0 – 10.000 $
- Siz de eşiniz de işyerinde plana dahil değilseniz bu indirim sınırları uygulanmaz.
- Roth IRA'ya katkı. Şu gelir aralıklarında katkı hakkınız azalır ve sonra biter:
- bekâr ve hane reisi: 153.000 – 168.000 $
- evli ortak beyan: 242.000 – 252.000 $
- evli ayrı beyan: 0 – 10.000 $
- Saver's Credit (emeklilik birikimi vergi kredisi). Düşük ve orta gelirliler, IRA ya da işveren planına yaptıkları katkının %50, %20 ya da %10'u kadar vergi kredisi alabilir.
- 2026 gelir üst sınırı: evli ortak beyan 80.500 $, hane reisi 60.375 $, bekâr ve evli ayrı beyan 40.250 $.
- Krediye esas katkı en çok 2.000 $'dır (ortak beyanda 4.000 $). Kredi en çok 1.000 $ (ortak beyanda 2.000 $) olur.
- 18 yaşından küçükler, başkasının beyannamesinde bakmakla yükümlü gösterilenler ve öğrenciler yararlanamaz. Yılın 5 ayının herhangi bir bölümünde tam zamanlı öğrenciyseniz öğrenci sayılırsınız.
Para çekme kuralları
- Erken çekim: 59½ yaşından önce çekilen tutara, istisna yoksa gelir vergisine ek olarak %10 vergi uygulanır. İstisna örnekleri:
- hesap sahibinin vefatı
- kalıcı ve tam engellilik
- doğum ya da evlat edinme masrafı için çocuk başına 5.000 $'a kadar
- federal olarak ilan edilmiş afetten etkilenenler için 22.000 $'a kadar
- Ek vergi ve istisnalar Form 5329 ile bildirilir.
- Zorunlu asgari çekim (RMD): geleneksel IRA, SEP IRA, SIMPLE IRA ve işveren planlarından 73 yaşından itibaren her yıl asgari bir tutar çekmeniz gerekir.
- İlk çekim, 73 yaşına girdiğiniz yılı izleyen 1 Nisan'a kadar; sonrakiler her yıl 31 Aralık'a kadar yapılır.
- İşveren planında çalışmaya devam ediyorsanız ve plan izin veriyorsa ilk çekimi emekli olana kadar erteleyebilirsiniz.
- Roth IRA sahibi hayattayken zorunlu çekim yoktur.
- Çekilmesi gereken tutarı çekmezseniz eksik kısma %25 vergi uygulanır. 2 yıl içinde düzeltirseniz oran %10'dur.
- Daha önce vergilendirilmemiş çekimler o yılın gelirinize eklenir.
Türkiye'ye dönerseniz
- Vergide yerleşik olmayan yabancılara yapılan emeklilik ve yıllık gelir (pension, annuity) ödemelerinde genellikle %30 stopaj uygulanır. Vergi anlaşması bu oranı düşürebilir.
- Türkiye–ABD anlaşmasının emeklilik ödemelerine etkisi için bkz. 15.5 Türkiye–ABD çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması.
- Yerleşiklik durumunuzun nasıl belirlendiği için bkz. 15.1 Vergi mukimliği.
- ABD vatandaşı ya da green card sahibiyseniz yurt dışı hesap bildirimleri için bkz. 15.6 Türkiye'deki hesap ve varlıkların bildirimi.
- Hesabı kapatmadan önce erken çekim vergisini ve stopajı hesaplayın. Durumunuz karmaşıksa bir vergi danışmanına başvurun.
Sık yapılan hatalar
- İki farklı işverenin 401(k)'sına katkı yapıp toplam çalışan katkısı sınırını aşmak.
- Geleneksel IRA ile Roth IRA'ya ayrı ayrı 7.500 $ yatırılabileceğini sanmak. Sınır ikisinin toplamı içindir.
- Gelir sınırını aştığı halde Roth IRA'ya katkı yapmak.
- 59½ yaşından önce hesabı kapatıp %10 ek vergiyi hesaba katmamak.
- 73 yaşından sonra zorunlu çekimi unutmak.
- 60–63 yaş arasındaki yüksek ek katkı hakkından habersiz olmak.
Sık sorulan sorular
- H-1B ile çalışıyorum. 401(k)'ya katılabilir miyim? Katılım, işvereninizin planının kurallarına bağlıdır. Katkı sınırları herkes için aynıdır.
- 401(k)'ya en yüksek katkıyı yaptım. Ayrıca IRA açabilir miyim? Evet. İşyerinde plana dahil olsanız da IRA'ya katkı yapabilirsiniz. Ama geleneksel IRA indiriminiz ya da Roth katkınız gelirinize göre sınırlanabilir.
- Ücretim yok. IRA'ya katkı yapabilir miyim? Ortak beyanname veriyorsanız ve eşinizin ücreti yetiyorsa eş IRA'sına katkı yapabilirsiniz.
- 62 yaşındayım. Ne kadar ek katkı yapabilirim? 2026'da 401(k) için 11.250 $ ek katkı yapabilirsiniz (plan izin veriyorsa). IRA'da ek katkı 1.100 $'dır.
- 73 yaşına girdim ama hâlâ çalışıyorum. Çekim yapmak zorunda mıyım? İşveren planınız izin veriyorsa o plandaki çekimi emekli olana kadar erteleyebilirsiniz. IRA'larınız için çekim yine gerekir.
- Saver's Credit'ten öğrenci olarak yararlanabilir miyim? Hayır. Yılın 5 ayında tam zamanlı öğrenciyseniz yararlanamazsınız.
Kaynaklar
- IRS – 2026 sınırları duyurusu (IR-2025-111)
- IRS – 401(k) katkı sınırları
- IRS – IRA katkı sınırları
- IRS – Saver's Credit
- IRS – Erken çekim istisnaları
- IRS – Zorunlu asgari çekim (RMD)
- IRS Yayın 519 (PDF)
Sayfa geçmişi
- İçerik resmî kaynaklardan derlendi ve yayımlandı.
İşletmeler sitenin İşletmeler bölümünden gelir; rehberin tavsiyesi değildir. Bu içerik genel bilgilendirmedir, hukuki tavsiye değildir.
Bu sayfada hata mı var?
Eskimiş ya da hatalı bir bilgi gördüyseniz yazın; editörlerimiz kontrol etsin.